Gegenereerd door All in One SEO v4.9.7.2, dit is een llms.txt bestand, gebruikt door LLMs om de site te indexeren. # GDO Gemeenten voor Duurzame ontwikkeling ## Sitemaps - [XML Sitemap](https://vereniginggdo.nl/sitemap.xml): Contains all public & indexable URLs for this website. ## Nieuwsberichten - [Vacature: Algemeen bestuurslid Vereniging GDO en vSKBN](https://vereniginggdo.nl/vacature-algemeen-bestuurslid-vereniging-gdo-en-vskbn/) - Heb jij bestuurlijke ervaring en een hart voor natuur, duurzaamheid en voedsel? Wil jij bijdragen aan een groene, gezonde leefomgeving voor kinderen en de samenleving? En zie jij het als een mooie uitdaging om twee verenigingen te laten samensmelten tot één impactvolle branchevereniging? Dan zoeken wij jou! Het bestuur van Vereniging GDO en vSKBN is - [GDO-leertraject: in gesprek met projectleider Nienke](https://vereniginggdo.nl/gdo-leertraject-in-gesprek-met-projectleider-nienke/) - Hoe zorg je ervoor als NDE-centrum dat je de verbinding legt tussen beleid, scholen en je aanbod. Dit leertraject helpt je erbij. - [Interview GDO-leertraject #5: Ans Naber en Miriam Gerrits over samenwerken, leren en storytelling ](https://vereniginggdo.nl/interview-gdo-leertraject-5-ans-naber-en-miriam-gerrits-over-samenwerken-leren-en-storytelling/) - Voor deze editie gingen we in gesprek met Ans Naber en Miriam Gerrits van De Koppel, het centrum voor natuur- en milieueducatie, in Hardenberg. - [Een warme Netwerkdag in alle opzichten](https://vereniginggdo.nl/een-warme-netwerkdag-in-alle-opzichten/) - Terwijl de vogels in Avifauna zich klaarmaakten voor een broeierige dag, druppelden de eerste deelnemers binnen voor de eerste gezamenlijke Netwerkdag van Vereniging GDO en vSKBN. Op het programma stond het meerjarenplan, een inspiratiemarkt en vooral veel gelegenheid om elkaar te ontmoeten en met elkaar in gesprek te gaan. Dat netwerken bleek al snel vanzelf - [Succesvol leertraject krijgt vervolg: aanmelden kan nog](https://vereniginggdo.nl/prachtige-evaluatie-voor-het-leertraject/) - Hoe versterk je als NDE-organisatie je positie richting scholen, gemeenten en lokale partners? En hoe zorg je dat jouw kennis en aanbod beter aansluiten bij onderwijs en gemeentelijk beleid? In september 2026 start een nieuwe ronde van het leertraject Rolontwikkeling NDE-organisaties. Leden van ons netwerk kunnen zich hiervoor nog tot 6 juli aanmelden. Meld je - [Vereniging GDO steunt manifest voor landelijke groennormen: ‘Versteende buurten worden gevaarlijk heet’](https://vereniginggdo.nl/vereniging-gdo-steunt-manifest-voor-landelijke-groennormen-versteende-buurten-worden-gevaarlijk-heet/) - Ruim 800.000 Nederlanders wonen in sterk versteende buurten met te weinig openbaar groen. Tegelijkertijd leidt hittestress volgens het RIVM nu al tot circa 250 extra sterfgevallen per jaar. Zonder aanvullende maatregelen kan dat aantal oplopen tot 3.800 sterfgevallen per jaar in 2050. Daarom heeft Vereniging GDO samen met zestien andere maatschappelijke organisaties het manifest Groene - [Nieuw trainingsaanbod voor lokale NDE-organisaties ](https://vereniginggdo.nl/nieuw-trainingsaanbod-voor-lokale-nde-organisaties/) - Wil je je verder ontwikkelen als NDE-organisatie in het ondersteunen van scholen bij duurzaam onderwijs? We hebben twee trainingen speciaal ontwikkeld voor medewerkers van NDE-organisaties en gemeenten. De trainingen vertrekken vanuit de gedachte dat natuur en duurzaamheid een stevige plek verdient in het onderwijs, niet als los project, maar structureel verweven in visie, beleid en dagelijkse praktijk. De trainingen zijn praktisch, interactief en worden afgestemd op - [Interview deelnemer GDO: Leertraject #1 - Sylvia Terpstra van Groene Weelde](https://vereniginggdo.nl/gdoleertraject-sessie-1-transitie-de-x-curve/) - Tijdens deze kennissessie verkennen NDE-centra waar zij nieuwe vormen van samenwerken met het onderwijs - [Interview GDO-Leetraject #2: Janneke Donkers van NME Schouwen-Duiveland](https://vereniginggdo.nl/interview-gdo-leetraject-2-janneke-donkers-van-nme-schouwen-duiveland/) - De wereld van Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) staat niet stil. Steeds vaker zoeken scholen naar partners die verder gaan dan losse lessen en projectaanbod. Ze vragen om samenwerking op strategisch niveau, om duurzame verankering in visie, beleid en praktijk. Het nieuwe GDO-leertraject ondersteunt NDE-centra in het verkennen en versterken van hun rol richting het onderwijs. - [Interview GDO-Leetraject #3: Carola Rijpkema van Het Groene Huis](https://vereniginggdo.nl/interview-gdo-leetraject-3-carola-rijpkema-van-het-groene-huis/) - De wereld van Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) staat niet stil. Steeds vaker zoeken scholen naar partners die verder gaan dan losse lessen en projectaanbod. Dat vraagt om samenwerking op strategisch niveau, om duurzame verankering in visie, beleid en praktijk. Het nieuwe GDO-leertraject ondersteunt NDE-centra in het verkennen en versterken van hun rol in relatie tot het onderwijs. Vandaag - [Interview GDO-Leertraject #4: Suzanne Stolk van Weizigt ](https://vereniginggdo.nl/interview-gdo-leetraject-4-suzanne-stolk-van-weizigt/) - De wereld van Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) staat niet stil. Steeds vaker zoeken scholen naar partners die verder gaan dan losse lessen en projectaanbod. Dat vraagt om samenwerking op strategisch niveau, om duurzame verankering in visie, beleid en praktijk. Het nieuwe GDO-leertraject ondersteunt NDE-centra in het verkennen en versterken van hun rol in relatie tot het onderwijs. - [Aan de slag met voedseleducatie binnen het NDE-netwerk van Vereniging GDO](https://vereniginggdo.nl/aan-de-slag-met-voedseleducatie-binnen-het-nde-netwerk-van-vereniging-gdo/) - Voedsel is veel meer dan eten: het raakt aan natuur, gezondheid, cultuur en verbondenheid. In schooltuinen, op stadsboerderijen, tijdens lessen en projecten leren kinderen en jongeren met hun eigen handen waar voedsel vandaan komt. Ze zaaien, oogsten, koken, proeven en delen. Juist door dat te doen ontstaat inzicht in hoe voedsel met de natuur en - [Gemeente Wageningen wint de Gouden Wortel 2026, Leiden ontvangt Publieksprijs](https://vereniginggdo.nl/gemeente-wageningen-wint-de-gouden-wortel-2026-leiden-ontvangt-publieksprijs/) - Wageningen wint de Gouden Wortel 2026 en Leiden ontvangt de Publieksprijs. GDO feliciteert beide gemeenten met hun inzet voor schooltuinen. - [Van zaadje tot bord: hoe schooltuinieren leerlingen laat groeien](https://vereniginggdo.nl/van-zaadje-tot-bord-hoe-schooltuinieren-leerlingen-laat-groeien/) - Het is de Week van de Schooltuin! Overal beginnen planten weer te groeien en ook op veel scholen gaan leerlingen weer naar buiten om te ontdekken wat er leeft in de natuur. Voor scholen die leerlingen actief willen laten leren over natuur, voeding en biodiversiteit, is schooltuinieren een krachtige en praktische manier die bijdraagt aan - [Eco-Schools is vanaf nu onderdeel van GDO ](https://vereniginggdo.nl/eco-schools-is-vanaf-nu-onderdeel-van-gdo/) - Eco-Schools hoort nu bij GDO. Samen versterken we duurzaam onderwijs, eigenaarschap van leerlingen en lokale samenwerking rond natuur- en duurzaamheidseducatie. - [Q&A Combinatiefunctie NDE: van aanbieder naar partner](https://vereniginggdo.nl/qa-combinatiefunctie-nde-van-aanbieder-naar-partner/) - Op 16 april organiseerde Vereniging GDO een online vragenuur over de Combinatiefunctie Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE). Professionals van Utrecht Natuurlijk en Natuurcentrum Arnhem deelden hun ervaringen uit de pilot en gingen in gesprek met het netwerk over rolontwikkeling, positionering en samenwerking met onderwijs en gemeenten. De rode draad van de bijeenkomst: de pilot draait niet - [Gezonde School: vignet nieuwe stijl vanaf 2026-2027](https://vereniginggdo.nl/gezonde-school-vignet-nieuwe-stijl-vanaf-2026-2027/) - Gezonde School introduceert vanaf het schooljaar 2026-2027 het vignet Gezonde School nieuwe stijl. Binnen de nieuwe vorm ligt de nadruk op het stimuleren van scholen om structureel én integraal te blijven werken aan de Gezonde School-aanpak, via Jouw Gezonde School. Dit geldt ook voor het thema Milieu en Natuur, waarvan Vereniging GDO themahouder is. Scholen - [Investeren in lokale infrastructuur rond scholen blijft nodig voor duurzaam onderwijs](https://vereniginggdo.nl/investeren-in-lokale-infrastructuur-rond-scholen-blijft-nodig-voor-duurzaam-onderwijs/) - De nieuwste editie van De Staat van het Duurzaam Onderwijs 2026, vandaag gepresenteerd door Leren voor Morgen, laat zien dat duurzaam onderwijs en natuur- en duurzaamheidseducatie volop in ontwikkeling zijn. Binnen het netwerk van Vereniging GDO herkennen we dat beeld. Tegelijkertijd bevestigt het rapport ook een hardnekkige realiteit: duurzaam onderwijs is nog te vaak afhankelijk - [Meld je aan voor de eerste gezamenlijke netwerkdag van vSKBN & Vereniging GDO](https://vereniginggdo.nl/meld-je-aan-voor-de-eerste-gezamenlijke-netwerkdag-van-vskbn-vereniging-gdo/) - Graag nodigen we je uit voor de eerste gezamenlijke netwerkdag van vSKBN en Vereniging GDO op vrijdag 19 juni bij Vogelpark Avifauna in Alphen aan den Rijn. Waarom deze netwerkdag? De samenwerking tussen Vereniging Stads- en Kinderboerderijen Nederland en Vereniging GDO krijgt steeds verder vorm. We komen elkaar vaker tegen: op locaties, in projecten en - [Samen naar buiten op Buitenlesdag: van schoolplein tot campus](https://vereniginggdo.nl/samen-naar-buiten-op-buitenlesdag-van-schoolplein-tot-campus/) - Binnen het netwerk van Vereniging GDO zien we hoe het schoolplein, de buurt en andere groene leeromgevingen bijdraagt aan rijk en betekenisvol onderwijs. NDE-centra, gemeenten en scholen werken op veel plekken samen om natuur en leefomgeving dichter bij kinderen te brengen en het leren meer te verbinden met de wereld om hen heen. De Buitenlesdag - [Online vragenuur Combinatiefunctie NDE: stel je vragen aan Utrecht en Arnhem](https://vereniginggdo.nl/online-vragenuur-combinatiefunctie-nde-stel-je-vragen-aan-utrecht-en-arnhem/) - Binnen het GDO-netwerk is er behoefte aan ruimte om vragen te stellen over de combinatiefunctie Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) in de praktijk. Hoe werkt deze rol precies? Wat vraagt het van je organisatie? En hoe geef je de samenwerking met onderwijs en gemeente concreet vorm? De pilot Combinatiefunctie NDE draait niet alleen om een functie, - [Wat kan een NDE-organisatie betekenen voor ontwikkelaars?](https://vereniginggdo.nl/wat-kan-een-nde-organisatie-betekenen-voor-ontwikkelaars/) - NDE-organisaties helpen projectontwikkelaars om groene ambities waar te maken. Ontdek hoe bewonersparticipatie bijdraagt aan natuurinclusieve tuinen - [Nieuwe handreiking: zo werk je met nieuwe rollen aan natuur en duurzaamheid in het onderwijs](https://vereniginggdo.nl/nieuwe-handreiking-zo-werk-je-met-nieuwe-rollen-aan-natuur-en-duurzaamheid-in-het-onderwijs/) - Hoe geef je natuur- en duurzaamheidseducatie (NDE) een structurele plek in het onderwijs? En wat vraagt dat van de rol van NDE-organisaties richting scholen, gemeenten en lokale partners? Met de nieuwe publicatie Met nieuwe rollen werken aan natuur en duurzaamheid in het onderwijs biedt Vereniging GDO samen met Utrecht Natuurlijk en Natuurcentrum Arnhem een praktische - [Vakvernieuwing aardrijkskunde: actualiteit en samenhang vanuit vraagstukken](https://vereniginggdo.nl/vakvernieuwing-aardrijkskunde-actualiteit-en-samenhang-vanuit-vraagstukken/) - De actualisatie van de examenprogramma’s is in volle gang, ook bij aardrijkskunde. Twee leden van de subcommissie aardrijkskunde gaan met een lid van de advieskring in gesprek over de voortgang en de keuzes die nu op tafel liggen. Tussen februari en april vindt de laatste advieskringperiode plaats, een belangrijk moment om als docent via het - [Terugblik op een geslaagde landelijke conferentie](https://vereniginggdo.nl/terugblik-op-een-geslaagde-landelijke-conferentie/) - We kijken met veel enthousiasme terug op de landelijke conferentie Natuur als Rijke Leeromgeving – van visie naar praktijk. Op vrijdag 23 januari kwamen onderwijsprofessionals, gemeenten en natuur- en duurzaamheidseducatieve organisaties uit het hele land samen bij Natuurcentrum Arnhem. In het Safari Meeting Centre van Koninklijke Burgers’ Zoo zagen we hoe leren in en met - [Manifest Gemeenten Natuurinclusief aangeboden aan de Tweede Kamer](https://vereniginggdo.nl/manifest-gemeenten-natuurinclusief-aangeboden-aan-de-tweede-kamer/) - Dit manifest sluit naadloos aan bij waar we dagelijks aan werken: natuur- en duurzaamheidseducatie en -participatie als onderdeel van lokaal beleid. - [Vereniging GDO sluit zich aan als partner van Groenpact: samen bouwen aan toekomstbestendige groene sectoren](https://vereniginggdo.nl/vereniging-gdo-sluit-zich-aan-als-partner-van-groenpact-samen-bouwen-aan-toekomstbestendige-groene-sectoren/) - Vereniging GDO en Groenpact versterken vanaf 2026 officieel hun samenwerking. Met de start van het nieuwe Groenpact-convenant ‘Groen van Onschatbare Waarde’ 2026–2035 wordt Vereniging GDO samenwerkingspartner in een brede beweging die onderwijs, overheid en het groene werkveld dichter bij elkaar brengt. De samenwerking past naadloos bij onze lokale inzet op het gebied van educatie en - [Groenmakers in Nijmegen: de nieuwe NDE-hub voor onderwijs en bewoners ](https://vereniginggdo.nl/groenmakers-in-nijmegen-de-nieuwe-nde-hub-voor-onderwijs-en-bewoners/) - Op 19 november werd in Museum De Bastei in Nijmegen de nieuwe NDE-hub Groenmakers gelanceerd. Wethouder Cilia Daemen en museumdirecteur Hans Hooijmaijers onthulden samen de naam, voor een zaal vol vertegenwoordigers van scholen, groene organisaties, gemeente en culturele partners. Naast een nieuwe naam, was er ook ruimte voor het verhaal achter de naam. Hoe verbindt je stad, natuur- en duurzaamheidseducatie met groenparticipatie van bewoners? Het eerste deel van de middag - [Hoe Utrecht Natuurlijk de makelaarsrol in de praktijk brengt](https://vereniginggdo.nl/hoe-utrecht-natuurlijk-de-makelaarsrol-in-de-praktijk-brengt/) - Veertien partners uit het Utrechtse netwerk rondom natuur- en duurzaamheidseducatie schuiven op 25 november aan bij Utrecht Natuurlijk. De vraag die boven de bijeenkomst hangt is helder: hoe maken we het scholen makkelijker om hun weg te vinden in het groeiende aanbod rond duurzaamheid? Scholen willen wel aan de slag met natuur en duurzaamheid, maar - [Digitalis Almere: hoe een school stap voor stap uitgroeide tot een groene leerplek](https://vereniginggdo.nl/digitalis-almere-hoe-een-school-stap-voor-stap-uitgroeide-tot-een-groene-leerplek/) - Basisschool Digitalis in Almere is een Gezonde School met meerdere certificaten, waaronder het thema Milieu & Natuur. De school werkt al jarenlang met een groene leeromgeving en ziet natuur als een essentieel onderdeel van kansengelijkheid en brede ontwikkeling. Directeur Monique van Zandwijk vertelt hoe het ooit begon met één simpele stap naar buiten en hoe - [Lancering position paper voor een generatie die opgroeit in natuurverbondenheid](https://vereniginggdo.nl/lancering-position-paper-voor-een-generatie-die-opgroeit-in-natuurverbondenheid/) - Stel je een kind voor dat buiten leert, met modder aan de handen en zon op het gezicht, terwijl het ontdekt hoe alles met elkaar samenhangt. In de natuur komt leren tot leven. Daar groeit nieuwsgierigheid, concentratie en verwondering. Daar leren kinderen niet alleen over de wereld, maar ook hun plaats daarin. En buitenschools leren - [Van tegelcultuur naar toekomstbestendige wijk](https://vereniginggdo.nl/van-tegelcultuur-naar-toekomstbestendige-wijk/) - In sommige huurderswijken ligt meer steen dan groen. “Huurders van woningcorporaties doen steeds vaker melding van hitteklachten en wateroverlast door extreme buien,” meldt Aedes, de branchevereniging van woningcorporaties. Gemeenten en corporaties weten: juist in deze buurten is vergroening het hardst nodig, maar ook het moeilijkst te realiseren. Hoe doorbreek je de ‘tegelcultuur’ en maak je - [Zo veranker je het thema Milieu en Natuur in je school](https://vereniginggdo.nl/zo-veranker-je-het-thema-milieu-en-natuur-in-je-school/) - Steeds meer scholen maken werk van Milieu en Natuur. Soms begint dat met iets kleins, zoals planten die door leerlingen worden verzorgd of een leerkracht die de klas meeneemt naar buiten voor een les. Veel scholen merken dat dit goed werkt. Leerlingen zijn geconcentreerder, er is vaker een rustige sfeer en ze tonen meer belangstelling - [Terugblik Kennisdag en Algemene Ledenvergadering 2025](https://vereniginggdo.nl/terugblik-kennisdag-en-algemene-ledenvergadering-2025/) - De jaarlijkse Kennisdag van GDO was ook dit jaar weer een succes: een reünie, een studiedag en vooral héél veel inspiratie. Op 13 november verzamelden ruim 90 projectmedewerkers, leidinggevenden van NDE-centra en ambtenaren met de NDE-portefeuille zich in Utrecht. Netwerkcoördinator Arjan Klopstra trapte de dag af met de vraag: gaan NDE-centra eigenlijk bij elkaar op - [Afscheid en welkom bestuursleden](https://vereniginggdo.nl/afscheid-en-welkom-bestuursleden/) - Tijdens de Algemene Ledenvergadering 2025 in Utrecht hebben we afscheid genomen van onze voorzitter en wethouder van Zwijndrecht Jacqueline van Dongen (midden), penningmeester Paul Duijsings (links) en algemeen bestuurslid Sytske Romijn (NME Amstelveen). Bedankt voor jullie vaak jarenlange en betrokken inzet voor onze vereniging! Opvolgers Ook zijn twee opvolgers benoemd: Ron van der Jagt als - [Studenten testen tijdens hun onderzoekstage the Whole School Approach](https://vereniginggdo.nl/studenten-testen-tijdens-hun-onderzoekstage-the-whole-school-approach/) - Hoe veranker je duurzaamheid in alle facetten van het onderwijs? Samen met SPARK the Movement, Coöperatie Leren voor Morgen, Duurzame PABO en SME ontwikkelde Vereniging GDO de toolkit behorend bij de Whole School Apparoach: de WSA Toolkit Nederland. De toolkit biedt ondersteuning aan onderwijsprofessionals die duurzaam doen en denken integraal in de school willen verankeren. - [Klimaatadaptatie in de wijk: hoe krijg je bewoners mee?](https://vereniginggdo.nl/klimaatadaptatie-in-de-wijk-hoe-krijg-je-bewoners-mee/) - Je kent het vast: op papier staat alles klaar voor klimaatadaptatie. De kaarten kleuren rood en blauw, de ambities zijn uitgesproken, de plannen liggen in de la. Maar zodra je de wijk in loopt, blijkt iets anders: bewoners zijn druk met heel andere dingen. De hitte van de afgelopen zomer? “Ach, dat hoort erbij.” Wateroverlast? - [Luistertip: podcast over natuurinclusief onderwijs](https://vereniginggdo.nl/luistertip-podcast-over-natuurinclusief-onderwijs/) - Welke kansen kan natuurinclusief onderwijs bieden? En hoe geef je natuurinclusiviteit een plek in het onderwijs? Jolanda Lütteke van de Haagse Hogeschool ging langs bij 11 scholen - van basisschool tot universiteit. Zij vertellen je meer over natuurinclusief onderwijs op hun school. Iedere twee weken verschijnt een nieuwe aflevering. Onderzoek Kenniscentrum De podcastserie is een - [Landelijke NDE Conferentie Natuur als rijke leeromgeving](https://vereniginggdo.nl/landelijke-nde-conferentie-natuur-als-rijke-leeromgeving-van-visie-naar-praktijk/) - Wil je als wethouder, bestuurder of beleidsmaker op onderwijsgebied echt werk maken van een rijke leeromgeving? Dan kún je niet om natuur en duurzaamheid heen. In Arnhem laten gemeente, scholen en Natuurcentrum Arnhem zien dat het kán: met natuur en duurzaamheid als stevige pijlers – verankerd in visie, beleid, programma’s én huisvesting. Van visie naar praktijk Leren - [De kracht van natuur in het onderwijs: zo geef je invulling aan het thema Milieu en Natuur](https://vereniginggdo.nl/de-kracht-van-natuur-in-het-onderwijs-zo-geef-je-invulling-aan-het-thema-milieu-en-natuur/) - Een groen schoolplein, frisse lucht in de klas en leerlingen die met hun handen in de aarde zitten. Het zijn enkele voorbeelden van zaken die een positieve invloed hebben op het welzijn en het gedrag van leerlingen. Maar waarom is aandacht voor milieu en natuur zo belangrijk? En hoe pak je dit als school aan? We - [ALV Vereniging GDO 2025](https://vereniginggdo.nl/alv-vereniging-gdo/) - Onze Algemene Ledenvergadering houden we op 13 november 2025 in Theater De Berenkuil aan de Biltstraat 166 in Utrecht. De vergadering is gepland van 13.30 tot 15.15 uur. De agenda vind je hieronder. Na aanmelding ontvang je de bijbehorende stukken. Aanmelden kan hier.De ALV vindt plaats tijdens onze jaarlijkse Kennisdag. Aansluitend aan de ALV wordt - [Kennisdag en GDO Innovatie & Impactprijs 2025](https://vereniginggdo.nl/kennisdag-en-gdo-innovatie-impactprijs-2025/) - Onze jaarlijkse Kennisdag staat weer voor de deur. Op donderdag 13 november organiseren we een bruisende dag met kennisuitwisseling, ontmoeting, onze ALV en de uitreiking van de GDO Innovatie & Impactprijs 2025. De Kennisdag is bedoeld voor projectmedewerkers, leidinggevenden van NDE-centra en ambtenaren met NDE in hun portefeuille. Dit jaar nemen we ook afscheid van - [Doe mee met de allereerste Week van de Participatie!](https://vereniginggdo.nl/doe-mee-met-de-allereerste-week-van-de-participatie/) - Met plezier kondigen we de allereerste Week van de Participatie aan! Van 10 t/m 13 november 2025 staan vier dagen lang inspirerende sessies op het programma over hoe jouw NDE-organisatie kan bijdragen aan een inclusieve en duurzame samenleving. Deze week sluit aan bij de Week van het Duurzaam Onderwijs en krijgt dit jaar voor het - [Huurders op Groen 2.0 van start: samen werken aan sociale, gezonde en groene wijken](https://vereniginggdo.nl/huurders-op-groen-2-0-van-start-samen-werken-aan-sociale-gezonde-en-groene-wijken/) - Na een succesvolle eerste lichting gaat Huurders op Groen een nieuwe fase in. Op 18 september vond de online-bijeenkomst “De Huurders op Groen-aanpak voor een sociale, gezonde, groene wijk” plaats, waar ervaringen en lessen uit het eerste traject werden gedeeld. Tijdens deze bijeenkomst werd ook de nieuwe ronde aangekondigd. En nu is het zover: de - [Veertig leerkrachten, één gedeelde missie](https://vereniginggdo.nl/veertig-leerkrachten-een-gedeelde-missie/) - “Is er nog iemand in de zaal die niet overtuigd is van het belang van natuuronderwijs? Nee? Niemand?” Op Stadsboerderij de Korenmaat kwamen in september veertig leerkrachten en directeuren uit het Arnhemse basisonderwijs samen. Niet voor een studiedag vol sheets, maar voor echte inspiratie: tastbaar, buiten, samen. Ze gingen met elkaar in gesprek over hoe - [Bredere doelen burgerschapsonderwijs nodig](https://vereniginggdo.nl/bredere-doelen-burgerschapsonderwijs-nodig/) - In ons dagelijkse werk met docenten, leerlingen en professionals op het gebied van natuur- en duurzaamheidseducatie (NDE) zien we hoe vanzelfsprekend het is voor jonge mensen om zorg voor je medemens en zorg voor je omgeving integraal te benaderen en een plek te geven in het onderwijs. Dat de nieuwe conceptkerndoelen de menselijke en natuurlijke - [Zomeractiviteiten bij de NDE-centra](https://vereniginggdo.nl/zomeractiviteiten-bij-de-nme-centra/) - In heel het land organiseren NDE-centra uit ons netwerk zomerse activiteiten. Leerzame en vooral leuke uitjes, buiten op het eigen terrein of in de natuur. Voor kinderen en hun ouders en grootouders en verzorgers. Vaak gratis of tegen een aantrekkelijk bedrag en daarmee toegankelijk voor iedereen. Willem Waalwachter’s Zoektocht – De Bastei, Nijmegen Willem Waalwachter - [Luisteren, verbinden & vergroenen: het geheim van een bloeiende wijk in Hardenberg](https://vereniginggdo.nl/luisteren-verbinden-vergroenen-het-geheim-van-een-bloeiende-wijk-in-hardenberg/) - 65 tuinen groener, 325 planten rijker en volop inspiratie voor de toekomst. In de wijk Norden-Hazenbos zette het Huurders op Groen-project ook in Hardenberg de wijk tot bloei. In de wijk Norden-Hazenbos in Hardenberg konden 65 huurders vorige maand hun tuin vergroenen met een gratis pakket vol inheemse planten. Daarmee kwam niet alleen meer kleur - [GDO2daagse in Breda: Stad in een Park](https://vereniginggdo.nl/gdo2daagse-in-breda-stad-in-een-park/) - Voor onze jaarlijkse GDO2daagse zijn we op 11 en 12 september 2025 te gast bij NDE Breda. We gaan met elkaar aan de slag met het thema: Stad in een Park. - [Groene impuls in Rijsenhout: samen werken aan tuinen én toekomst](https://vereniginggdo.nl/groene-impuls-in-rijsenhout-samen-werken-aan-tuinen-en-toekomst/) - Sinds het besluit in 2023 dat er geen nieuwe start- en landingsbaan bij Schiphol komt, waait er een frisse wind door Rijsenhout in de gemeente Haarlemmermeer. Jarenlang lagen plannen voor de openbare ruimte stil, wat zijn weerslag had op bewoners: waarom zou je investeren in een tuin, als je niet weet wat de toekomst brengt? - [Ontmoet de experts uit het Leertraject NDE als partner voor integraal duurzaam onderwijs](https://vereniginggdo.nl/ontmoet-de-experts-uit-het-leertraject-nde-als-partner-voor-integraal-duurzaam-onderwijs/) - Vanaf september gaan NDE-centra door heel het land aan de slag met het doorontwikkelen van hun rol als partner in het onderwijs om duurzaamheid integraal te verankeren. Tijdens het leertraject leren we door onze eigen expertise en ervaringen in te zetten en te delen, en laten we ons voeden door experts uit het veld van - [GDO2daagse in Zevenaar: Bruggen slaan tussen cultuur en natuur](https://vereniginggdo.nl/gdo2daagse-in-zevenaar-bruggen-slaan-tussen-cultuur-en-natuur/) - Onze jaarlijkse GDO2daagse vol kennisuitwisseling en ontmoeting is bedoeld voor de leidinggevenden van NDE-centra en ambtenaren met natuur- en duurzaamheidseducatie in hun portefeuille in ons netwerk. In 2024 zijn we op donderdag 12 en vrijdag 13 september te gast bij Kunstwerk! in Zevenaar. We gaan met elkaar aan de slag met het thema: Bruggen slaan - [NDE-centra zijn aan de slag met rolontwikkeling: van aanbieder tot gesprekspartner](https://vereniginggdo.nl/nde-centra-zijn-aan-de-slag-met-rolontwikkeling-van-aanbieder-tot-gesprekspartner/) - De NDE-sector ondersteunt het onderwijs in het vormgeven van duurzaam onderwijs. Maar we zien dat de vraag van het onderwijs verandert. Steeds meer scholen zoeken naar een manier om duurzaamheid niet als extra activiteit bovenop het onderwijs te stapelen, maar naar een manier waar hoe ze thema’s als natuur en milieu langdurig in het onderwijs - [Plantdag in Dordrecht: samen tuinieren tegen wateroverlast tijdens Huurders op Groen](https://vereniginggdo.nl/plantdag-in-dordrecht-samen-tuinieren-tegen-wateroverlast-tijdens-huurders-op-groen/) - Bewoners van de Eemkerkstraat in Dordrecht hebben geregeld te maken met wateroverlast in hun tuinen. In 2024 verduurzaamde woningcorporatie Trivire haar woningen in en om de Eemkerkstraat. Hoog tijd voor actie in de tuinen van deze woningen! Na twee erg natte jaren, sloegen afgelopen najaar het Dorts natuur- en duurzaamheidscentrum Weizigt, vrijwilligersorganisatie Present en woningcorporatie - [Gouden Wortel 2025 voor gemeente Almere](https://vereniginggdo.nl/gouden-wortel-2025-voor-gemeente-almere/) - Almere is de winnaar van de Gouden Wortel 2025. De gemeente ontving deze prijs op vrijdag 23 mei tijdens de Week van de Schooltuin voor haar inspirerende ondersteuning van het schooltuinieren. De eerste Publieksprijs is gewonnen door de gemeente Leiderdorp! Voor de Gouden Wortel verkiezing zijn gemeenten opgeroepen een vlog in te sturen over het - [Samenwerken aan duurzaam onderwijs: in gesprek met bruggenbouwers Anneloes en Wietske](https://vereniginggdo.nl/samenwerken-aan-duurzaam-onderwijs-in-gesprek-met-bruggenbouwers-anneloes-en-wietske/) - Hoe geef je duurzaamheidseducatie een structurele plek in het onderwijs? En hoe kun je als NDE-centrum een echte partner voor scholen zijn? Dit onderzoeken GDO, Natuurcentrum Arnhem en Utrecht Natuurlijk dit jaar in de pilot Combinatiefunctie Natuur- en Duurzaamheidseducatie. Deze pilot onderzoekt hoe NDE deze rol richting het onderwijs kan oppakken en kan bouwen aan - [Masterclass Schooltuinieren voor gemeenten](https://vereniginggdo.nl/masterclass-schooltuinieren-voor-gemeenten/) - Kun je wel wat hulp gebruiken om het schooltuinieren in jouw gemeente een steuntje in de rug te geven? Of ben je al begonnen, maar heb je vragen? Kom naar de digitale masterclass op 21 mei. Van 16.00 tot 17.00 uur wordt informatie gedeeld over wat gemeenten kunnen doen, hoe andere gemeenten dit aanpakken en - [Draagvlak schooltuinen: met ondersteuning sneller en succesvoller](https://vereniginggdo.nl/draagvlak-schooltuinen-met-ondersteuning-sneller-en-succesvoller/) - Vier jaar geleden onderzocht DUO Onderwijsonderzoek & Advies voor de Alliantie Schooltuinen het draagvlak voor schooltuinieren onder leerkrachten. Maar wat is er veranderd sinds de Alliantie actief is? Het werd tijd om de balans op te maken en het onderzoek te laten herhalen. Wat blijkt? De schooltuin bloeit! Het aantal leerkrachten dat actief gebruik maakt - [Groene interventies vanuit bewonersbehoeften: drie voorbeelden](https://vereniginggdo.nl/groene-interventies-vanuit-bewonersbehoeften-drie-voorbeelden/) - Tijdens Huurders op Groen bouwen de deelnemende projectteams aan een duurzaam netwerk van lokale partners. Tegelijk krijgen zij begeleiding bij het ophalen van bewonersbehoeften. Die behoeften vormen het vertrekpunt voor het kiezen van een groene interventie. Worden ze niet meegenomen, dan is de kans klein dat zo’n interventie op de lange termijn slaagt. Tijdens de - [GDO impact in 2024: dit hebben we allemaal bereikt!](https://vereniginggdo.nl/gdo-impact-in-2024-dit-hebben-we-allemaal-bereikt/) - Wat hebben we in 2024 bereikt op het gebied van natuur- en duurzaamheidseducatie?In ons jaarverslag blikken we terug op een jaar vol groei, samenwerking en impact. Van sterkere netwerken tussen NDE-centra en stadsboerderijen tot verbindingen met lokale partners in heel Nederland. Je ziet hier twaalf highlights door het jaar heen. Zo gaven we workshops over - [Met de blik vooruit: Werksessie over rolontwikkeling NDE](https://vereniginggdo.nl/met-de-blik-vooruit-werksessie-over-rolontwikkeling-nde/) - In een werksessie op twee locaties in het land houden we een werksessie waarin we met elkaar een blik vooruit werpen. We bespreken verschillende rollen van de NDE-centra en verkennen de koers van onze Vereniging GDO voor de komende jaren. Verwacht een actieve werksessie waarin je zelf aan de slag gaat met de rollen voor - [Staat van het Duurzaam Onderwijs: doorpakken en verankeren](https://vereniginggdo.nl/staat-van-het-duurzaam-onderwijs-doorpakken-en-verankeren/) - De Staat van het Duurzaam Onderwijs is weer gepresenteerd door de Coöperatie Leren voor Morgen, waarvan GDO lid is. Duurzaam onderwijs biedt niet alleen kansen voor het welzijn van jongeren, hun leerprestaties en het werkgeluk van hun docenten, maar ook voor het aanpakken van maatschappelijke uitdagingen als klimaatverandering, verlies aan biodiversiteit en ongelijkheid. Steeds meer - [NME Benelux Conferentie: Klimaateducatie essentieel om mensen voor te bereiden op uitdagingen van morgen](https://vereniginggdo.nl/benelux-nme-edo-seminar-samen-werken-aan-klimaateducatie-in-het-onderwijs/) - Met experts, beleidsmakers en onderwijzers kwamen we eind maart samen in Luxemburg voor de NME Benelux Conferentie om inspiratie op te doen over klimaateducatie. De opening werd verzorgt door de Luxemburgse minister Serge Wilmes van Milieu, Klimaat en Biodiversiteit, minister Claude Meisch van Onderwijs, Kinderen en Jeugd en Jean-Claude Meyer, adjunct-secretaris-generaal van de Benelux. Hun - [Schooltuinieren met impact: de Modelinterventie Schooltuinieren](https://vereniginggdo.nl/schooltuinieren-met-impact-de-modelinterventie-schooltuinieren/) - Steeds meer scholen hebben een eigen schooltuin of schooltuinieren bij een schooltuincomplex. De manier waarop verschilt. Maar met welke aanpak vergroot je de kans op positieve veranderingen in voedingsgewoonten en natuureducatie? Vereniging GDO, Wageningen University & Research, Adviesbureau Beleef en Weet en Jong Leren Eten hebben samen onderzoek gedaan om tot een Modelinterventie te komen. - [Nieuw leertraject: NDE-centrum als partner voor integraal duurzaam onderwijs](https://vereniginggdo.nl/nieuw-leertraject-nde-centrum-als-partner-voor-integraal-duurzaam-onderwijs/) - De bereidheid van scholen in het basis- en voortgezet onderwijs om met duurzaamheid aan de slag te gaan is groot. Tegelijkertijd zijn veel scholen zoekende hoe ze vorm kunnen geven aan (integraal) duurzaam onderwijs. Zetten ze in op het vergroenen van het schoolplein, op lessen over de circulaire economie of bieden ze een project aan - [Week van het Duurzaam Onderwijs](https://vereniginggdo.nl/week-van-het-duurzaam-onderwijs/) - Jaarlijks houden we een Week van het Duurzaam Onderwijs. Van 17 tot en met 21 maart zijn er online bijeenkomsten waarin de NDE-centra worden bijgepraat over een actueel onderwerp en ontwikkelingen en lesmateriaal worden gedeeld. Op vrijdag zijn veel NDE-centra uit ons netwerk aanwezig op de NatuurWetenschapenTechniek conferentie Buiten de lijntjes in Zeist.Dit jaar gaan - [In Memoriam Ruud Maarschall, voorvechter NDE](https://vereniginggdo.nl/in-memoriam-ruud-maarschall-voorvechter-nde/) - Op 14 februari jl is Ruud Maarschall overleden. Met zijn overlijden op 77-jarige leeftijd verliezen wij een bioloog, milieukundige en voorvechter voor natuur- en duurzaamheidseducatie in hart en nieren. Vanaf de jaren tachtig was Ruud 3 decennia binnen IVN actief; eerst als provinciaal consulent/ directeur van het IVN Consulentschap Noord-Holland en daarna als manager voor - [Samen werken aan natuur- en duurzaamheidseducatie in het onderwijs](https://vereniginggdo.nl/samen-werken-aan-natuur-en-duurzaamheidseducatie-in-het-onderwijs/) - In 2025 onderzoeken we hoe een speciaal aangestelde (combinatie)functionaris scholen kan ondersteunen bij het integreren van duurzaamheid in het onderwijs. - [Krachtenbundeling GDO en vSKBN: fijnmazig netwerk met landelijke dekking](https://vereniginggdo.nl/besturenfusie-gdo-en-vskbn-fijnmazig-netwerk-met-landelijke-dekking/) - Vereniging GDO en vSKBN hebben de krachten gebundeld. Door de koppeling van 260 stads- en kinderboerderijen (vSKBN) en 140 centra voor natuur- en duurzaamheidseducatie (GDO) ontstaat een heel fijnmazig netwerk met een grote landelijke dekking. Daarmee bereiken we de meeste inwoners van Nederland. ,,Hiermee zetten we als verenigingen een grote stap om een krachtige impuls - [Drie dingen die je nog niet wist over de GDO Kennisdag](https://vereniginggdo.nl/drie-dingen-die-je-nog-niet-wist-over-de-gdo-kennisdag/) - De jaarlijkse Kennisdag van GDO zit er weer op. Ruim 80 medewerkers van NDE-centra uit heel het land kwamen in Utrecht samen om elkaar te ontmoeten, uit te wisselen en hun netwerk te vergroten. Als GDO-bureau spelen we een actieve rol om onze leden samen te brengen. We verbinden centra aan elkaar en bespreken landelijke - [Klein groen heeft groot nut](https://vereniginggdo.nl/klein-groen-heeft-groot-nut/) - Groen in de stad heeft veel voordelen. Het zorgt namelijk voor een grotere biodiversiteit en verkoeling tijdens hete zomerperiodes. Ook zorgt groen in de stad voor minder wateroverlast omdat het water beter de bodem in kan zakken. Gemeenten maken steeds meer ruimte voor groen in hun ruimtelijke plannen, en ook in de bestaande buitenruimtes zoals - [Conceptkerndoelen mens en natuur geven ruimte voor echte ervaringen](https://vereniginggdo.nl/conceptkerndoelen-mens-en-natuur-geven-ruimte-voor-echte-ervaringen/) - SLO publiceerde deze maand de nieuwe conceptkerndoelen van 5 leergebieden, waaronder mens en natuur. De huidige kerndoelen stammen uit 2006. Na een jaar van ontwikkelen en reflecteren heeft een team van leraren, vakexperts en curriculumexperts de kerndoelen geactualiseerd. GDO zat in de advieskring voor de actualisatie. Samen met onze leden ondersteunden we het kernteam door - [Omgevingseducatie Gooi en Vechtstreek wint GDO Innovatie & Impactprijs 2024](https://vereniginggdo.nl/kompas-op-groen-wint-gdo-innovatie-impactprijs-2024/) - Met hun innovatieve projecten en producten maken de NDE-centra impact op scholen, buurten, wijken en gemeenten. Daarom reiken we jaarlijks de GDO Innovatie & Impactprijs uit tijdens onze Kennisdag! Omgevingseducatie Gooi en Vechtstreek won met Kompas op Groen de juryprijs. En er waren maar liefst twee publieksprijzen voor Toevallig Groen: Zaailingen van de Stad van - [NDE-centra in ontwikkeling: in gesprek met de Ulebelt](https://vereniginggdo.nl/nde-centra-in-ontwikkeling-in-gesprek-met-de-ulebelt/) - NDE-centra nemen steeds vaker ook andere rollen aan. Bronnen voor NME ging in gesprek met de Ulebelt in Deventer over welke ontwikkelingen bij hen spelen. - [Groene Voetstappen Weken komen eraan](https://vereniginggdo.nl/groene-voetstappen-weken-komen-eraan/) - #custom_fieldLeerlingen van basisscholen verzamelen vanaf 16 september weer Groene Voetstappen. Dit jaar zijn er zelfs twee weken waaraan scholen kunnen meedoen. - [NDE-centra en woningcorporaties werken samen aan groenere buurten](https://vereniginggdo.nl/nde-centra-en-woningcorporaties-werken-samen-aan-groenere-buurten/) - Meer groen in de bebouwde omgeving heeft veel voordelen. Met het project 'Huurders op Groen' ondersteunen we (sociale) huurders bij het vergroenen van hun tuin! - [GDO werkt aan een vaste plek voor duurzaamheid in het onderwijs](https://vereniginggdo.nl/gdo-werkt-aan-een-vaste-plek-voor-duurzaamheid-in-het-onderwijs/) - In een interdepartementale werkgroep werken ministeries aan planvorming over de Duurzame School. Hoe ziet dit traject eruit en welke rol speelt GDO hier in? Je leest het hier. - [Whole School Approach succesvol gebruiken als onderwijspartner](https://vereniginggdo.nl/whole-school-approach-succesvol-gebruiken-als-onderwijspartner/) - Vijftien NDE-centra uit ons netwerk volgden afgelopen halfjaar het Whole School Approach-leertraject. Hierin gingen de centra onder begeleiding van SME en GDO aan de slag met dit raamwerk voor duurzaam onderwijs. Al eerder schreven we over de start en de eerste inzichten van deze leergang. Het einde van het officiële leertraject is in zicht, maar - [7 redenen waarom lokale NDE-centra essentieel zijn voor onze samenleving](https://vereniginggdo.nl/7-redenen-waarom-lokale-nde-centra-essentieel-zijn-voor-onze-samenleving/) - Lokale natuur- en duurzaamheidscentra en kinderboerderijen spelen een onmisbare rol in onze samenleving. Het belangrijk de waarde te erkennen en te behouden. - [Uitvoeringsplan Duurzaamheid in het Onderwijs naar Tweede Kamer](https://vereniginggdo.nl/uitvoeringsplan-duurzaamheid-in-het-onderwijs-naar-tweede-kamer/) - Het uitvoeringsplan Duurzaamheid in het Onderwijs is in juni verstuurd aan de Tweede Kamer. GDO en SME zijn als sleutelorganisaties actief in dit proces en we voeren diverse pilots (mede) uit in samenwerking met de NDE-centra in ons netwerk, die de directe contacten hebben met de scholen. Zo koppelen we landelijk beleid aan integrale en lokale - [Onderweg naar diverse en inclusieve kinderboerderijen en NDE centra](https://vereniginggdo.nl/onderweg-naar-diverse-en-inclusieve-kinderboerderijen-en-nde-centra/) - Hoe staat het met het thema culturele diversiteit bij de (vrijwillige) medewerkers van de centra voor natuur- en duurzaamheidseducatie en kinderboerderijen? Wanneer hierin verandering nodig is, wat zijn dan belangrijke zaken om aan te werken? Zo’n veertig medewerkers van NDE-centra en kinderboerderijen gingen met elkaar in gesprek over verschillende aspecten van diversiteit en inclusiviteit. Om Hoe staat het met het thema culturele diversiteit bij de (vrijwillige) medewerkers van de NDE-centra en kinderboerderijen? - [Bijeenkomst NDE en burgerschap op school](https://vereniginggdo.nl/nde-en-burgerschap-op-school/) - De concept-doelen voor burgerschap op school zijn recent gepubliceerd. Binnen burgerschap ontwikkelen leerlingen kennis en vaardigheden die ze toepassen op actuele maatschappelijke en planetaire vraagstukken. Voor onze leden organiseren we hierover een online bijeenkomst op 23 mei van 11-12.00 uur. Tijdens deze sessie verkennen we samen hoe we de relatie zien, t.a.v. onze programma’s zoals - [Minister Adema van LNV ontvangt Handboek Schooltuinen](https://vereniginggdo.nl/minister-adema-van-lnv-ontvangt-handboek-schooltuinen/) - Het Handboek Schooltuinen is donderdag 11 april officieel gelanceerd en uitgereikt aan Piet Adema, minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. 'Het helpt echt om al op jonge leeftijd te leren hoe we ons voedsel verbouwen en dat we bewust met ons eten moeten omgaan.' Minister Adema ontving het boek tijdens de Week van de Schooltuin - [Gemeente Groningen wint Gouden Wortel 2024](https://vereniginggdo.nl/gemeente-groningen-wint-gouden-wortel-2024/) - Groningen is de winnaar van de Gouden Wortel 2024. De gemeente ontving deze prijs op vrijdag 12 april tijdens de Week van de Schooltuin voor haar jarenlange ondersteuning van het schooltuinieren. De gemeente Schouwen-Duiveland ontving een eervolle vermelding. De Gouden Wortel en de Week van de Schooltuin zijn in het leven geroepen door de Alliantie - [Op zoek naar de Super Six: lesmateriaal De Tuin met Stip gepresenteerd](https://vereniginggdo.nl/op-zoek-naar-de-big-six-lesmateriaal-de-tuin-met-stip-gepresenteerd/) - Hoe krijg je de Super Six in je tuin, op je balkon of schoolplein? Kinderboek De Tuin met Stip van de Dordtse schrijfster Anneke van Veen weet raad: vergroenen! Bijbehorend lesmateriaal is vrijdag 30 juni overhandigd aan wethouder Tanja de Jonge op het groene schoolplein van Kindercampus Mozaïek in Dordrecht. Dit lespakket voor de jongste ## Pagina's - [Home](https://vereniginggdo.nl/) - [Aanmeldformulier GDO-tweedaagse 2026](https://vereniginggdo.nl/aanmeldformulier-gdo-tweedaagse-2026/) - [ANBI-status](https://vereniginggdo.nl/anbi/) - De Vereniging voor Lokale Natuur- en Milieucommunicatie, werkend onder de naam Vereniging Gemeenten voor Duurzame Ontwikkeling (GDO), is door de Belastingdienst erkend als een Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI). Deze registratie controleert u hier of bekijk onze Anbi-publicatie. Hieronder vind je alle verplichte en praktische informatie voor subsidieverstrekkers, overheden en andere controle-instanties. 1. Kerngegevens 2. DoelstellingDe - [Educatie, participatie, communicatie](https://vereniginggdo.nl/over-gdo/) - Natuur en duurzaamheid dicht bij de mensen brengen. Dat doen de 90 gemeenten en 140 natuur- en duurzaamheidscentra in ons netwerk door middel van educatie, participatie en communicatie. Vereniging GDO ondersteunt het netwerk met inspiratie, kennis én maakt de verbinding met landelijke ambities en beleid. Sinds 2024 zijn Vereniging GDO en SME partners. Eind 2024 - [Aanmelden Innovatie & Impactprijs 2026](https://vereniginggdo.nl/aanmelden-innovatie-impactprijs-2026/) - Met de Innovatie- & Impactprijs zet Vereniging GDO elk jaar inspirerende initiatieven uit het veld van Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) in de spotlight. De prijs beloont projecten die laten zien hoe je met creativiteit, samenwerking en vakmanschap écht verschil maakt voor scholen, buurten en gemeenten. Denk aan vernieuwende educatieve programma’s, sterke samenwerkingen of verrassende oplossingen - [Interesse GDO-Leertraject Rolontwikkeling NDE-organisaties](https://vereniginggdo.nl/inschrijven-gdoleertraject/) - In september start een nieuwe ronde van het leertraject Rolontwikkeling NDE-organisaties. Wil je meedoen, of wil je eerst weten of het leertraject past bij jouw organisatie en ontwikkelvraag? Vul dan vrijblijvend dit formulier in. Je kunt via dit formulier aangeven of je je wilt aanmelden, meer informatie wilt ontvangen of graag even wilt overleggen met - [Aanmeldformulier Digitale ALV](https://vereniginggdo.nl/aanmeldformulier-digitale-alv/) - Datum: Dinsdag 2 juni 2026 Tijd: 12.30 – 14.30 uur Locatie: Digitaal via Teams Vul onderstaand formulier in om je aan te melden voor de digitale ALV van GDO. Na inschrijving worden de vergaderstukken, inclusief de jaarrekening 2025 en de vergaderlink, per mail verstuurd. - [Lid worden](https://vereniginggdo.nl/lid-worden/) - Gemeenten, waterschappen en lokale organisaties voor Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NME) kunnen lid worden van de vereniging GDO. Aanmelden voor het lidmaatschap kan via onderstaand formulier. De contributie is afhankelijk van het aantal inwoners of medewerkers (per 2026): tot 40.000 inwoners € 500,- per jaar* 40.000 tot 100.000 inwoners € 750,- per jaar* 100.000 tot 150.000 - [Contact](https://vereniginggdo.nl/lid-worden/contact/) - Vereniging GDOp/a SMEAustraliëlaan 11 b3526 AB Utrechtinfo@vereniginggdo.nlVolg ons op LinkedIn. U kunt ook rechtstreeks contact opnemen met Netwerkcoördinator Arjan Klopstra: a.klopstra@vereniginggdo.nl – 06-14477914 De Vereniging Gemeenten voor Duurzame Ontwikkeling is bij de KvK bekend onder de naam Vereniging voor Lokale Natuur- en Milieucommunicatie. Kamer van Koophandel nummer 24431522RSIN (Rechtspersonen Samenwerkingsverbanden Informatie Nummer) 819103743 Hier vindt u onze privacyverklaring. ANBI-statusDe Vereniging voor Lokale - [Nieuwsbrief](https://vereniginggdo.nl/nieuws/nieuwsbrief/) - Maandelijks versturen we een digitale nieuwsbrief. Zo blijf je op de hoogte van de ontwikkelingen en activiteiten van ons netwerk van natuur- en duurzaamheidscentra. Leden ontvangen een meer uitgebreide nieuwsbrief. Ook kun je andere mailings ontvangen, gerelateerd aan onze activiteiten en die van onze partners. Meld je hier aan: Schakel JavaScript in je browser in - [Bevestiging inschrijving nieuwsbrief GDO](https://vereniginggdo.nl/bevestiging-inschrijving-nieuwsbrief-gdo/) - Bedankt voor je inschrijving. De nieuwsbrief van Vereniging GDO verschijnt iedere maand. Je kunt je op ieder gewenst moment weer uitschrijven. - [Uitschrijven nieuwsbrief](https://vereniginggdo.nl/unsub/) - Je bent uitgeschreven Jammer dat je ons gaat verlaten. Heb je je vergist of wil je je later opnieuw inschrijven? Opnieuw inschrijven - [Aanmeldformulier eerste gezamenlijke netwerkdag vSKBN en Vereniging GDO](https://vereniginggdo.nl/aanmeldformulier-eerste-gezamenlijke-netwerkdag-vskbn-en-vereniging-gdo/) - Datum: vrijdag 19 juniLocatie: Avifauna, Alphen aan den RijnTijd: 09.30 - 13.30 uur Programma09.30 - 10.00 Inloop10.00 - 10.30 Plenair welkom, presentatie eerste contouren van het meerjarenplan en terugkoppeling ledenpeiling10.30 - 12.00 Open beursvloer12.00 Vegetarische lunch12.30 Rondleiding door Avifauna (optioneel)13.30 Einde programma en gelegenheid om zelf verder het park te bezoeken Aanmelden Voor de kosten - [Bedankt voor je aanmelding](https://vereniginggdo.nl/dank-voor-je-aanmelding/) - Bedankt voor je aanmelding Je registratie voor de Week van Duurzaam Onderwijs is goed ontvangen. Je ontvangt binnenkort de Teams-link van netwerkcoördinator Arjan Klopstra. Heb je vragen over de Week van Duurzaam Onderwijs?Stuur dan een e-mail naar a.klopstra@vereniginggdo.nl. - [Bedankt voor het invullen](https://vereniginggdo.nl/bedankt-voor-het-invullen/) - We hebben je aanmelding goed ontvangen.Simone Kleinhout neemt binnenkort contact met je op om de vervolgstappen met je af te stemmen. Heb je in de tussentijd een vraag? Neem dan gerust contact met ons op. Fijn dat je interesse hebt in het GDO-leertraject! - [Publicaties](https://vereniginggdo.nl/over-gdo/publicaties/) - [Projecten](https://vereniginggdo.nl/projecten/) - Samen met het netwerk van gemeenten en lokale NDE-organisaties werken we aan structurele aandacht voor natuur en duurzaamheid in het onderwijs en in de samenleving. - [Innovatie- en impactprijs 2025​](https://vereniginggdo.nl/innovatie-en-impactprijs-2025/) - Innovatie- en Impactprijs 2025 Met de Innovatie- & Impactprijs zet Vereniging GDO elk jaar inspirerende initiatieven uit het veld van Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) in de spotlight. De prijs beloont projecten die laten zien hoe je met creativiteit, samenwerking en vakmanschap écht verschil maakt voor scholen, buurten en gemeenten. Denk aan vernieuwende educatieve programma’s, sterke - [GDO Netwerk](https://vereniginggdo.nl/nme-netwerk/) - De leidinggevenden en coördinatoren van lokale organisaties voor natuur- en duurzaamheidseducatie/participatie en de NDE-beleidsadviseurs in ons netwerk helpen met ondersteuning van ons team elkaar om: natuur- en milieueducatie (NME) te verbreden naar duurzaamheidseducatie en -participatie (NDE), doordachte, structurele en samenhangende programma’s aan te bieden en te ontwikkelen, competenties te ontwikkelen, aan te sluiten - [Samenwerken](https://vereniginggdo.nl/over-gdo/samenwerken/) - Met een groot aantal partners werken wij samen aan mooie projecten rond educatie en participatie voor een duurzame samenleving. Met de ministeries van LVVN, I&W, VWS en EZ werken we aan integraal duurzaam onderwijs. Als partner van Leren voor Morgen werken we aan leren voor duurzame ontwikkeling: binnen én buiten het onderwijs en van peuter - [Thema's](https://vereniginggdo.nl/leerkringen/) - Samen werken aan een gezonde en duurzame samenleving Vereniging GDO werkt samen met gemeenten, natuur- en duurzaamheidscentra en andere partners aan een gezonde en duurzame samenleving door middel van educatie en participatie. We richten ons daarbij op de thema’s energie, grondstoffen en circulair, natuur en biodiversiteit, voedsel, en water en klimaat, in relatie tot gezondheid - [Onze leden](https://vereniginggdo.nl/over-gdo/leden/) - Gemeenten, waterschappen en lokale organisaties voor Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) kunnen lid worden van de vereniging GDO. Bij de vereniging zijn zo'n 140 NME-organisaties en ruim 80 gemeenten aangesloten. Zij zetten educatie en participatie in voor een groener, menselijker en toekomstbestendig Nederland. Wilt u dat uw NDE-professionals op de hoogte zijn van de laatste ontwikkelingen - [Innovatie & Impactprijs 2024](https://vereniginggdo.nl/innovatie-impactprijs-2024/) - Innovatie- & Impactprijs 2024 Met hun innovatieve projecten en producten maken de NDE-centra impact op scholen, buurten, wijken en gemeenten. Daarom reiken we jaarlijks de GDO Innovatie & Impactprijs uit! We reikten de prijs uit tijdens onze Kennisdag op 14 november. Ook de aanwezigen konden voor de publieksprijs. Omgevingseducatie Gooi en Vechtstreek is met ‘Kompas - [Wat kan het GDO-netwerk betekenen voor jouw gemeente?](https://vereniginggdo.nl/duurzame-gemeenten/) - Duurzaamheidsambities waarmaken met GDOWat betekenen de landelijke plannen rondom duurzaamheid voor jouw gemeente? GDO helpt je deze ambities vertalen naar praktische, lokale stappen. Als gemeente heb je een belangrijke rol in de verduurzaming van de omgeving. Met het netwerk van GDO maak je gebruik van landelijke kennis en ervaring om lokaal het verschil te maken.Effectief - [Wat kan het netwerk van GDO voor het onderwijs betekenen?](https://vereniginggdo.nl/duurzaamheid-in-het-onderwijs/) - Ontdek de kracht van lokale natuur- en duurzaamheidscentraWil je als school effectief aan de slag met duurzaamheid? Lokale natuur- en duurzaamheidscentra wijzen jou de weg. Deze centra zijn verspreid door heel Nederland en bieden begeleiding, lesmaterialen en praktische tips die perfect aansluiten bij jouw wensen. Ontdek welk centrum bij jou in de buurt is en - [Agenda](https://vereniginggdo.nl/nieuws/agenda/) - [Innovatieprijs 2023](https://vereniginggdo.nl/innovatieprijs-2023/) - Innovatieprijs 2023 Natuur- en duurzaamheidscentra ontwikkelen veel mooie producten, projecten en werkwijzen. Om dit voor het voetlicht te brengen reiken we jaarlijks de GDO Innovatieprijs uit. De prijs is vanaf 2015 gewonnen door NMCX Haarlemmermeer (Energiecafé), De Groene Belevenis in Leusden (Breng de natuur over de drempel!) en De Klyster in Friesland (Underweizzz – biodiversiteit - [Innovatieprijs 2022](https://vereniginggdo.nl/innovatieprijs-2022/) - Innovatieprijs 2022 Natuur- en duurzaamheidscentra ontwikkelen veel mooie producten, projecten en werkwijzen. Om dit voor het voetlicht te brengen reiken we jaarlijks de GDO Innovatieprijs uit. De prijs is vanaf 2015 gewonnen door NMCX Haarlemmermeer (Energiecafé), De Groene Belevenis in Leusden (Breng de natuur over de drempel!) en De Klyster in Friesland (Underweizzz – biodiversiteit - [Innovatieprijs 2021](https://vereniginggdo.nl/innovatieprijs-2021/) - Innovatieprijs 2021 In de natuur- en duurzaamheidssector worden veel mooie projecten, projecten en werkwijzen ontwikkeld. Om dit voor het voetlicht te brengen hebben we afgelopen jaren de Henk Klein Award uitgereikt, vernoemd naar de initiatiefnemer en verbindende factor tussen lokale bestuurders, NME-organisaties en inmiddels een heleboel partners. De Award is vanaf 2015 gewonnen door NMCX - [Innovatieprijs 2019](https://vereniginggdo.nl/innovatieprijs-2019/) - Innovatieprijs 2019 In de natuur- en duurzaamheidssector worden veel mooie projecten, projecten en werkwijzen ontwikkeld. Om dit voor het voetlicht te brengen hebben we afgelopen jaren de Henk Klein Award uitgereikt, vernoemd naar de initiatiefnemer en verbindende factor tussen lokale bestuurders, NME-organisaties en inmiddels een heleboel partners. De Award is vanaf 2015 gewonnen door NMCX - [Innovatieprijs 2020](https://vereniginggdo.nl/innovatieprijs-2020/) - Innovatieprijs 2020 In de natuur- en duurzaamheidssector worden veel mooie projecten, projecten en werkwijzen ontwikkeld. Om dit voor het voetlicht te brengen hebben we afgelopen jaren de Henk Klein Award uitgereikt, vernoemd naar de initiatiefnemer en verbindende factor tussen lokale bestuurders, NME-organisaties en inmiddels een heleboel partners. De Award is vanaf 2015 gewonnen door NMCX - [Nieuws](https://vereniginggdo.nl/nieuws/) ## Mijn templates - [Innovatieprijs_2023](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=innovatieprijs_2023) - Innovatieprijs 2023 Natuur- en duurzaamheidscentra ontwikkelen veel mooie producten, projecten en werkwijzen. Om dit voor het voetlicht te brengen reiken we jaarlijks de GDO Innovatieprijs uit. De prijs is vanaf 2015 gewonnen door NMCX Haarlemmermeer (Energiecafé), De Groene Belevenis in Leusden (Breng de natuur over de drempel!) en De Klyster in Friesland (Underweizzz – biodiversiteit - [The Events Calendar - Starter](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=the-events-calendar-starter) - « Alle Evenementen Dit evenement is voorbij. uitgesteld (DEMO) dit evenement heeft uitstel gekregen. Je evenementen kalender template augustus 19 @ 12:06 am $10 Categorieën: Demo Category Tags: demo-tag-1, demo-tag-2 Site: http://theeventscalendar.com John Doe 555-555-5555 View Organizer Website info@theeventscalendar.com Schijnlocatie 1005 S Michigan Ave Chicago, Illinois United States + Google Map 123-456-7890 View Venue Website - [The Events Calendar - Dynamic template](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=the-events-calendar-dynamic-template) - « Alle Evenementen Dit evenement is voorbij. uitgesteld (DEMO) dit evenement heeft uitstel gekregen. Je evenementen kalender template augustus 19 @ 12:06 am $10 De wereld van Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) staat niet stil. Steeds vaker zoeken scholen partners die verder gaan dan losse lessen en projectaanbod. Ze vragen om samenwerking op strategisch niveau en - [Innovatieprijs 2023](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=innovatieprijs-2023) - Innovatieprijs 2022 Natuur- en duurzaamheidscentra ontwikkelen veel mooie producten, projecten en werkwijzen. Om dit voor het voetlicht te brengen reiken we jaarlijks de GDO Innovatieprijs uit. De prijs is vanaf 2015 gewonnen door NMCX Haarlemmermeer (Energiecafé), De Groene Belevenis in Leusden (Breng de natuur over de drempel!) en De Klyster in Friesland (Underweizzz – biodiversiteit - [Innovatie2019](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=innovatie2019) - Innovatieprijs 2019 In de natuur- en duurzaamheidssector worden veel mooie projecten, projecten en werkwijzen ontwikkeld. Om dit voor het voetlicht te brengen hebben we afgelopen jaren de Henk Klein Award uitgereikt, vernoemd naar de initiatiefnemer en verbindende factor tussen lokale bestuurders, NME-organisaties en inmiddels een heleboel partners. De Award is vanaf 2015 gewonnen door NMCX - [Default Kit](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=default-kit) - [404 Page](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=404-page) - We hebben ons best gedaan, maar het lijkt erop dat deze pagina niet (meer) bestaat of misschien verhuisd is. Je kunt natuurlijk altijd naar de homepage of de zoekfunctie gebruiken. Homepage - [Search Archive](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=search-archive) - Zoekresultaten Interview GDO-leertraject #5: Ans Naber en Miriam Gerrits over samenwerken, leren en storytelling De wereld van Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE) staat niet stil. Steeds vaker zoeken scholen partners die verder gaan dan losse lessen en projectaanbod. Ze vragen om samenwerking op strategisch niveau Lees verder 1 juli 2026 Succesvol leertraject krijgt vervolg: aanmelden kan nog Hoe - [Template Leerkring def](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=template-leerkring-def) - Intro kop Intro tekst Kop “Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. “Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut - [Template_leerkring](https://vereniginggdo.nl/?elementor_library=template_leerkring) - Hoe betrek je bewoners bij klimaatadaptatie? want… iedereen is waterbeheerder! Iedereen waterbeheerder? Inderdaad. Iedereen die een huis met een tuin bezit, heeft te maken met regenwater dat op het dak of in de tuin valt en is verantwoordelijk voor het goed afvoeren daarvan. De professionals in ons NME Netwerk weten hoe je inwoners kunt betrekken ## Projecten - [Ontwikkelprogramma Combinatiefunctie natuur- en duurzaamheidseducatie](https://vereniginggdo.nl/project/ontwikkelprogramma-combinatiefunctie-natuur-en-duurzaamheidseducatie/) - Hoe geven we natuur- en duurzaamheidseducatie structureel een plek in het primair onderwijs? Welke rol kunnen lokale NDE-organisaties daarbij vervullen? En hoe kan NDE bijdragen aan bredere gemeentelijke opgaven rond jeugd, onderwijs, gezondheid, kansengelijkheid en leefomgeving? Dat onderzoeken Vereniging GDO, Utrecht Natuurlijk en Natuurcentrum Arnhem in het Ontwikkelprogramma Combinatiefunctie NDE. Verder bouwen op de pilotHet - [Leertraject: rolontwikkeling NDE-organisaties](https://vereniginggdo.nl/project/nde-centrum-als-partner-voor-integraal-duurzaam-onderwijs/) - Steeds meer scholen willen met duurzaamheid aan de slag, maar zoeken hoe ze dit op een samenhangende en betekenisvolle manier kunnen organiseren. NDE-organisaties beschikken over waardevolle expertise om scholen hierbij te ondersteunen. Tegelijkertijd vraagt deze veranderende onderwijsbehoefte om een bredere rol dan alleen aanbieder van lessen of projecten. Dit leertraject helpt NDE-organisaties om die rolvernieuwing - [Pilot combinatiefunctie Natuur- en Duurzaamheidseducatie](https://vereniginggdo.nl/project/pilot-combinatiefunctie-natuur-en-duurzaamheidseducatie/) - Hoe werken we effectief samen met het onderwijs? Hoe integreren we samen met de school duurzaamheid structureel in het onderwijs? En is de bestaande Brede Regeling Combinatiefuncties voor sport en cultuur ook inzetbaar voor natuur- en duurzaamheidseducatie (NDE)? Dat onderzoeken GDO, Utrecht Natuurlijk en Natuurcentrum Arnhem dit jaar in de Pilot Combinatiefunctie NDE. Als partner samenwerken - [Groene Voetstappen](https://vereniginggdo.nl/project/groene-voetstappen/) - Groene Voetstappen in Nederland Vereniging GDO stopt per 1/4/26 met het aanbieden van Groene Voetstappen in Nederland. Dat betekent dat de actie niet langer via ons NDE-netwerk wordt gecoördineerd. Scholen die mee willen doen, kunnen zich aanmelden via de internationale website van Zoom Kids for Climate. Sinds 2022 wordt Groene Voetstappen georganiseerd door Verenging GDO - [Schooltuinieren met impact: de Modelinterventie Schooltuinieren](https://vereniginggdo.nl/project/modelinterventie-schooltuinieren/) - Steeds meer scholen hebben een eigen schooltuin of schooltuinieren bij een schooltuincomplex. De manier waarop verschilt. Maar met welke aanpak vergroot je de kans op positieve veranderingen in voedingsgewoonten en natuureducatie? Vereniging GDO, Wageningen University & Research, Adviesbureau Beleef en Weet en Jong Leren Eten hebben samen onderzoek gedaan om tot een Modelinterventie te komen.Hoe - [Kennisplatform Stadslandbouw Nederland](https://vereniginggdo.nl/project/kennisplatform-stadslandbouw-nederland/) - GDO is trekker van het kennisplatform Stadslandbouw Nederland. Stadslandbouw is volop in ontwikkeling. Een mooie ontwikkeling. Voedsel produceren in en rond een gemeente heeft veel voordelen en een positief effect op mensen en hun omgeving. Het biedt meerwaarde voor gezondheid en welzijn, voor sociale cohesie, de leefbaarheid, voor klimaatadaptatie, milieu en voor de lokale economie. - [Moestuinpakketten voor basisscholen en bso's](https://vereniginggdo.nl/project/groentezaden-voor-basisscholen-en-bsos/) - Met groenteveredelingsbedrijf Rijk Zwaan werken we sinds 2018 samen aan het aanbieden van moestuinpakketten aan scholen en bso's. Het bedrijf stelt jaarlijks 3600 pakketten beschikbaar. Alle pakketten worden verspreid over het hele land via lokale natuur- en duurzaamheidscentra (NDE) en in samenwerking met makelaars Jong Leren Eten. GDO verzorgt de communicatie tussen de centra en - [Voedseleducatie in het NDE-netwerk](https://vereniginggdo.nl/project/voedseleducatie-in-het-nde-netwerk/) - De aandacht voor voedseleducatie groeit. Steeds meer scholen, gemeenten en organisaties zoeken manieren om kinderen te betrekken bij gezond en duurzaam voedsel. NDE-centra zijn daarin van onschatbare meerwaarde. Om een goed beeld te krijgen van wat er al gebeurt in het veld, heeft Vereniging GDO in 2025 op verzoek van het programma Jong Leren Eten - [Gezonde School: Thema Milieu en natuur](https://vereniginggdo.nl/project/gezonde-school-thema-milieu-en-natuur/) - Maak kennis met het thema Milieu en Natuur en met Vereniging GDO, themahouder van Milieu en Natuur binnen de Gezonde School. Een gezonde leefstijl van kinderen gaat verder dan voldoende beweging en goede voeding. Ook contact met de natuur, een groene leefomgeving en een gezond binnen- en buitenmilieu zijn essentieel. Binnen Gezonde School is Vereniging - [Bronnen voor NME](https://vereniginggdo.nl/project/bronnen-voor-nme/) - Op Bronnen voor NME vind je meer dan 1000 bronnen op het gebied van natuur- en duurzaamheidseducatie, zoals onderzoeken, lessons learned, didactische- en pedagogische visies, handleidingen, achtergrondinformatie en beleidsstukken. Van groene schoolpleinen tot participatietrajecten, en van dierverzorging tot energietransitie. Altijd met als gemeenschappelijk thema: educatie, maar geen lesmateriaal. Bronnen voor NME’ heeft als doel om De online kennisbankBronnen voor NME bevat informatie over natuur-, milieu- en duurzaamheidseducatie. - [WSA Toolkit](https://vereniginggdo.nl/project/wsa-toolkit/) - Hoe ga je integraal aan de slag met duurzaamheid binnen je organisatie? Met de Whole School Approach (WSA) en de bijbehorende toolkit helpen wij onderwijsorganisaties om duurzaamheid te verankeren in alle domeinen van hun praktijk: van curriculum en gebouw tot visie, inkoop en samenwerking met de omgeving. Onze rol: van visie naar concrete praktijk GDO - [Huurders op Groen](https://vereniginggdo.nl/project/huurders-op-groen/) - Hoe kunnen woningcorporaties, duurzaamheidseducatiecentra en lokale initiatieven samen werken om bewoners langdurig te betrekken bij vergroening en klimaatadaptatie? Hoe zorg je dat het niet blijft bij één vlinderstruik in de straat of één buren-plantdag? Groen in onze leefomgeving biedt tal van voordelen en staat steeds hoger op de agenda van gemeenten. Toch is de helft - [Collectief Natuurinclusief - Domein Onderwijs](https://vereniginggdo.nl/project/collectief-natuurinclusief-domein-onderwijs/) - Vereniging GDO is trekker van het Domein Onderwijs van het Collectief Natuurinclusief. In de transitie naar een Natuurinclusief Nederland in 2050 biedt Collectief Natuurinclusief een krachtige en samenhangende benadering. Met groene koplopers van bedrijven, maatschappelijke organisaties, scholen, kennisinstellingen en overheden werken we samen om de beweging naar een natuurinclusieve samenleving te versterken en te versnellen. - [5 innovatieve Praktijken ter inspiratie](https://vereniginggdo.nl/project/5-innovatieve-praktijken-ter-inspiratie/) - Het project 5 innovatieve Praktijken ter inspiratie is opgezet om tot strategieën te komen voor natuur- en duurzaamheidscentra (NDE) om de stap van educatie naar burgerparticipatie te zetten. De Wetenschapswinkel van de WUR heeft dit project in 2022 en 2023 ondersteund met een ontwikkeltraject. Activeren van bewoners Steeds meer NDE-centra willen hun focus verbreden van - [Praatplaten voor moestuinlessen](https://vereniginggdo.nl/project/praatplaten-voor-moestuinlessen/) - Geeft jouw organisatie moestuinlessen of zijn er in jouw regio moestuincoaches actief op scholen? Met deze 8 praatplaten op A3-formaat kunnen begeleiders op vernieuwende wijze (extra) verdieping geven aan de lessen. Inzicht in (kringloop)processen Aan de hand van de ervaringen en belevenissen in de moestuin geven de praatplaten de leerlingen meer inzicht in verschillende thema’s ## Leerkringen - [Voedsel](https://vereniginggdo.nl/leerkring/voedsel/) - Voedsel Zelf voedsel verbouwen, op school in de schooltuin en samen met bewoners in de wijk. Het brengt mensen dichter bij de natuur en bij elkaar. Zo leren kinderen en volwassenen over de herkomst van hun eten, het belang van een gezonde bodem, seizoenen en gezonde voeding. Vereniging GDO maakt zich sterk voor voedseleducatie en - [Energie](https://vereniginggdo.nl/leerkring/energie/) - Energie Bewoners betrekken bij energietransitie. Dat is de grote opgave voor de komende jaren. NME-centra in het land verzorgen gezamenlijke inkoopacties, en geven in een energieloket inzicht in wat je kunt verdienen met energiebesparing en zelf opwekken. Via de kinderen kunnen op dit thema ook ouders worden bereikt. Bijvoorbeeld met praktisch techniekonderwijs over groene energie - [Grondstoffen & Circulaire economie](https://vereniginggdo.nl/leerkring/grondstoffen-circulaire-economie/) - Grondstoffen & circulaire economie Afvalvrije scholen en zwerfafval zijn actuele thema’s waaraan NME-centra samenwerken met onze partners Nederland Schoon en Rijkswaterstaat. Ook werken ze samen aan het ontwikkelen van lesmateriaal en activiteiten rond afval = grondstof en circulaire economie. Afvalvrije scholen Thuis leren kinderen afval scheiden, maar op school gaat het anders vanwege bestaande contracten - [SDGs](https://vereniginggdo.nl/leerkring/sdgs/) - Duurzame Ontwikkelingsdoelen “Educatie is het krachtigste wapen dat we nu kunnen gebruiken om de wereld echt te veranderen.”– Nelson Mandela Lokale organisaties voor natuur- en duurzaamheidseducatie ondersteunen scholen bij het verduurzamen van gedrag, schoolorganisaties en lesprogramma’s. Daarbij sluiten zij aan bij wat scholen al doen rond thema’s zoals burgerschap, voeding of hygiëne. Bestaande lessen, spellen - [Water & Klimaatadaptatie](https://vereniginggdo.nl/leerkring/water-klimaat-adaptatie/) - Water & Klimaatadaptatie Hoe betrek je bewoners bij klimaatadaptatie? want… iedereen is waterbeheerder! Iedereen waterbeheerder? Inderdaad. Iedereen die een huis met een tuin bezit, heeft te maken met regenwater dat op het dak of in de tuin valt en is verantwoordelijk voor het goed afvoeren daarvan. NME-centra maken waterbeheer rond straat, huis, school en bedrijf - [Natuur & Biodiversiteit](https://vereniginggdo.nl/leerkring/biodiversiteit/) - Natuur & Biodiversiteit Rond Natuur & Biodiversiteit bieden NME-centra een groot aantal activiteiten en projecten aan. Van lessen op school en op locatie tot het vergroenen van de schoolpleinen, straten en wijken, evenals projecten rond natuur en natuurbeleving. GROENMEE! GROENMEE! staat voor groene participatieactiviteiten waarin CNME Maastricht met inwoners samenwerkt aan meer groen in de ## Video's - [Online Game Groen en Water op kinderboerderij](https://vereniginggdo.nl/video/online-game-groen-en-water-op-kinderboerderij/) ## Adressen - [NDE-hub Natuurmuseum Brabant](https://vereniginggdo.nl/adres/natuurmuseum-brabant/) - [Natuurtuin 't Bundertje](https://vereniginggdo.nl/adres/natuurtuin-t-bundertje/) - [Milieuhuis Spijkenisse](https://vereniginggdo.nl/adres/milieuhuis-spijkenisse-2/) - [Natuurcentrum en stadsboerderij De Elzenhoek](https://vereniginggdo.nl/adres/natuurcentrum-en-stadsboerderij-de-elzenhoek/) - [Code Groen educatie/ NME Schiedam](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-centrum-harre-wegh-2/) - [NME Beverwijk en Heemskerk](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-beverwijk-en-heemskerk/) - [Bezoekerscentrum Hertenkamp Enkhuizen](https://vereniginggdo.nl/adres/mec-de-witte-schuur-2/) - [Stichting Duurzaam vijfheerenlanden](https://vereniginggdo.nl/adres/schaikseweelde/) - [NME Hoogezand](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-hoogezand/) - [NDCE Westerkwartier](https://vereniginggdo.nl/adres/ndce-westerkwartier/) - [Stichting De Rollen](https://vereniginggdo.nl/adres/cnme-de-rollen-2/) - [WNTWeb Westland](https://vereniginggdo.nl/adres/wntweb-westland-2/) - [NME Haarlem](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-haarlem-2/) - [De Nooterhof](https://vereniginggdo.nl/adres/nooterhof/) - [NME Barendrecht](https://vereniginggdo.nl/adres/stichting-milieu-dichterbij-2/) - [Vogelpark Avifauna - afdeling educatie](https://vereniginggdo.nl/adres/vogelpark-avifauna-afdeling-educatie/) - [NME De Hooizolder](https://vereniginggdo.nl/adres/3443/) - [NME Hendrik-Ido-Ambacht](https://vereniginggdo.nl/adres/3441/) - [Natuuractiviteitencentrum De Koppel](https://vereniginggdo.nl/adres/natuuractiviteitencentrum-de-koppel/) - [NME Zwijndrecht](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-zwijndrecht/) - [Utrecht Natuurlijk](https://vereniginggdo.nl/adres/castellum-hoge-woerd-2/) - [Bezoekerscentrum Leudal](https://vereniginggdo.nl/adres/bezoekerscentrum-leudal/) - [NME Breda - Bezoekerscentrum Wolfslaar](https://vereniginggdo.nl/adres/bezoekerscentrum-wolfslaar-2/) - [MEC Leiderdorp](https://vereniginggdo.nl/adres/milieu-educatief-centrum-mec-2/) - [NME Den Haag](https://vereniginggdo.nl/adres/haags-milieucentrum-2/) - [Renkums Beekdal](https://vereniginggdo.nl/adres/mec-renkums-beekdal-2/) - [Natuurkwartier Nieuwegein](https://vereniginggdo.nl/adres/mec-nieuwegein-2/) - [Educatiecentrum Bostuin](https://vereniginggdo.nl/adres/educatiecentrum-bostuin/) - [NME Leiden](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-leiden/) - [NME Houten](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-houten/) - [Park Rusthoff - schooltuincomplex](https://vereniginggdo.nl/adres/park-rusthoff-schooltuincomplex/) - [CNME Hellendoorn](https://vereniginggdo.nl/adres/cnme-hellendoorn/) - [Stichting Omgevingseducatie Gooi-, Eem- en Vechtstreek](https://vereniginggdo.nl/adres/stichting-omgevingseducatie-gooi-eem-en-vechtstreek-2/) - [NME Culemborg](https://vereniginggdo.nl/adres/steunpunt-natuur-en-milieu-educatie-2/) - [Natuur- en duurzaamheidseducatie Groningen](https://vereniginggdo.nl/adres/natuur-en-duurzaamheidseducatie-groningen-2/) - [NME Den Haag](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-den-haag/) - [NME Alkmaar en regio](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-alkmaar-en-regio/) - [Natuur- en Milieu Educatiecentrum De Hooizolder](https://vereniginggdo.nl/adres/natuur-en-milieu-educatiecentrum-de-hooizolder-2/) - [Natuurstad Rotterdam](https://vereniginggdo.nl/adres/natuuurstad-2/) - [T-Primair](https://vereniginggdo.nl/adres/t-primair-2/) - [Stichting Stad & Natuur Almere](https://vereniginggdo.nl/adres/stichting-stad-natuur-almere-2/) - [St. Mar & Klif / Groen Doen](https://vereniginggdo.nl/adres/st-mar-klif-groen-doen-2/) - [Pingo & Pet Bezoekerscentrum de Wiidpleats](https://vereniginggdo.nl/adres/pingo-pet-bezoekerscentrum-de-wiidpleats-2/) - [NME-centrum Midden-Betuwe](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-centrum-midden-betuwe-2/) - [NME Centrum De Ossenbeemd](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-centrum-de-ossenbeemd-2/) - [NME Centrum De Klyster](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-centrum-de-klyster-2/) - [Natuurpodium](https://vereniginggdo.nl/adres/natuurpodium-2/) - [Natuurmuseum Fryslân](https://vereniginggdo.nl/adres/natuurmuseum-fryslan-2/) - [Natuurcentrum Drachten](https://vereniginggdo.nl/adres/natuurcentrum-drachten-2/) - [Natuurcentrum Arnhem](https://vereniginggdo.nl/adres/natuurcentrum-arnhem-2/) - [Natuurcentrum De Maashorst](https://vereniginggdo.nl/adres/natuurcentrum-de-maashorst-2/) - [MEC Roosendaal](https://vereniginggdo.nl/adres/mec-roosendaal-2/) - [Heempark Heeg / Groen Doen](https://vereniginggdo.nl/adres/heempark-heeg-groen-doen-2/) - [Het Dijkmagazijn, regionaal centrum voor natuur- en milieu-educatie](https://vereniginggdo.nl/adres/het-dijkmagazijn-regionaal-centrum-voor-natuur-en-milieu-educatie-2/) - [Het Groene Wiel](https://vereniginggdo.nl/adres/het-groene-wiel-2/) - [Informatiecentrum Mar en Klif](https://vereniginggdo.nl/adres/informatiecentrum-mar-en-klif-2/) - [Duurzaam Rivierenland](https://vereniginggdo.nl/adres/duurzaam-rivierenland-2/) - [Duurzaamheidscentrum Assen](https://vereniginggdo.nl/adres/duurzaamheidscentrum-assen-2/) - [De Naturij, Steunpunt voor NME](https://vereniginggdo.nl/adres/de-naturij-steunpunt-voor-nme-2/) - [De Hortus, Centrum voor Natuur en Milieu](https://vereniginggdo.nl/adres/de-hortus-centrum-voor-natuur-en-milieu-2/) - [De Helderse Vallei](https://vereniginggdo.nl/adres/de-helderse-vallei-2/) - [De Dierenploeg](https://vereniginggdo.nl/adres/de-dierenploeg-2/) - [De Bastei](https://vereniginggdo.nl/adres/de-bastei-2/) - [ANMEC](https://vereniginggdo.nl/adres/anmec-2/) - [Heemtuin & Natuurpark Tussen de Venen](https://vereniginggdo.nl/adres/heemtuin-natuurpark-tussen-de-venen-2/) - [CNME Maastricht en Regio](https://vereniginggdo.nl/adres/cnme-maastricht-en-regio-2/) - [Kinderboerderij Hagerhof](https://vereniginggdo.nl/adres/kinderboerderij-hagerhof-2/) - [De Groene Belevenis](https://vereniginggdo.nl/adres/de-groene-belevenis-2/) - [De Boswerf](https://vereniginggdo.nl/adres/de-boswerf-2/) - [BuitenWijs - samenwerkingsverband Houten, Nieuwegein, Lopik, IJsselstein](https://vereniginggdo.nl/adres/buitenwijs-samenwerkingsverband-houten-nieuwegein-lopik-ijsselstein-2/) - [Natuur & Milieu Overijssel](https://vereniginggdo.nl/adres/natuur-milieu-overijssel-2/) - [De Ulebelt](https://vereniginggdo.nl/adres/de-ulebelt/) - [Zaans Natuur en Milieu Centrum](https://vereniginggdo.nl/adres/zaans-natuur-en-milieu-centrum-2/) - [Natuur- en Milieucentrum De IJzeren Man](https://vereniginggdo.nl/adres/natuur-en-milieucentrum-de-ijzeren-man-2/) - [NME Amstelveen, lokatie Elsenhove](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-amstelveen-lokatie-elsenhove-2/) - [NMCX Centrum voor Duurzaamheid](https://vereniginggdo.nl/adres/nmcx-centrum-voor-duurzaamheid-2/) - [Het Groene Huis Amersfoort](https://vereniginggdo.nl/adres/het-groene-huis-amersfoort-2/) - [MEC Maarssen](https://vereniginggdo.nl/adres/mec-maarssen-2/) - [Natuurcentrum Gorcum](https://vereniginggdo.nl/adres/natuurcentrum-gorcum-2/) - [NME-centrum De Groene Draak](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-centrum-de-groene-draak-2/) - [Omgevingsdienst West-Holland](https://vereniginggdo.nl/adres/omgevingsdienst-west-holland-2/) - [Natuur- en milieucentrum De Papaver](https://vereniginggdo.nl/adres/natuur-en-milieucentrum-de-papaver-2/) - [Milieudienst ODRU](https://vereniginggdo.nl/adres/milieudienst-odru-2/) - [NME-centrum De Brediusschuur](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-centrum-de-brediusschuur-2/) - [NME-centrum De Groene Inval](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-centrum-de-groene-inval-2/) - [NME-centrum De Woudreus](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-centrum-de-woudreus-2/) - [MEC De Bevelanden](https://vereniginggdo.nl/adres/mec-de-bevelanden-2/) - [Natuur & Zo](https://vereniginggdo.nl/adres/natuur-zo-2/) - [NME Schouwen-Duiveland](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-schouwen-duiveland-2/) - [NME Walcheren/Terra Maris](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-walcheren-terra-maris-2/) - [NME-centrum Schouwen-Duiveland](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-centrum-schouwen-duiveland-2/) - [NME de Groene Bol Landgoed Keukenhof](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-de-groene-bol-landgoed-keukenhof-2/) - [NME Zoetermeer](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-zoetermeer-2/) - [Duurzaamheidcentrum Maassluis](https://vereniginggdo.nl/adres/duurzaamheidcentrum-maassluis-2/) - [CNME De Zwanebloem](https://vereniginggdo.nl/adres/cnme-de-zwanebloem-2/) - [Omgevingsdienst Midden-Holland](https://vereniginggdo.nl/adres/omgevingsdienst-midden-holland-2/) - [Stichting MAK Blokweer](https://vereniginggdo.nl/adres/stichting-mak-blokweer-2/) - [NME Liemers](https://vereniginggdo.nl/adres/nme-liemers-2/) - [Duurzaamheidscentrum Weizigt](https://vereniginggdo.nl/adres/weizigt-duurzaamheidscentrum-weizigt/) ## Publicaties - [Voedseleducatie in het NDE-netwerk](https://vereniginggdo.nl/publicatie/voedseleducatie-in-het-nde-netwerk/) - De aandacht voor voedseleducatie groeit. Steeds meer scholen, gemeenten en organisaties zoeken manieren om kinderen te betrekken bij gezond en duurzaam voedsel. NDE-centra zijn daarin van onschatbare meerwaarde. Om een goed beeld te krijgen van wat er al gebeurt in het veld, heeft Vereniging GDO in 2025 op verzoek van het programma Jong Leren Eten - [Handreiking: Met nieuwe rollen werken aan natuur en duurzaamheid in het onderwijs](https://vereniginggdo.nl/publicatie/handreiking-met-nieuwe-rollen-werken-aan-natuur-en-duurzaamheid-in-het-onderwijs/) - Hoe geef je natuur- en duurzaamheidseducatie (NDE) een structurele plek in het onderwijs? En wat vraagt dat van de rol van NDE-organisaties richting scholen, gemeenten en lokale partners? Met de nieuwe publicatie Met nieuwe rollen werken aan natuur en duurzaamheid in het onderwijs biedt Vereniging GDO samen met Utrecht Natuurlijk en Natuurcentrum Arnhem een praktische handreiking voor - [7 redenen waarom NDE-centra essentieel zijn voor onze samenleving](https://vereniginggdo.nl/publicatie/7-redenen-waarom-nde-centra-essentieel-zijn-voor-onze-samenleving/) - Lokale natuur- en duurzaamheidscentra (NDE-centra) en stads-en kinderboerderijen spelen een onmisbare rol in onze samenleving. Deze centra, klein en groot, werken elk op hun eigen manier aan verschillende duurzame thema’s. Het zijn plekken voor jong en oud om te leren over natuur en duurzaamheid, en ook om te ervaren, spelen, beleven, ontspannen en samenkomen. De sociale - [WSA Toolkit](https://vereniginggdo.nl/publicatie/wsa-toolkit/) - Onze leerlingen en studenten zijn de duurzame professionals van morgen. Om hen goed voor te bereiden, is meer nodig dan een los project over duurzaamheid. Als duurzaamheid slechts op een paar plekken in de organisatie leeft, stokt de verandering. Daarom is werken vanuit de Whole School Approach zo belangrijk. De WSA helpt onderwijsorganisaties om duurzaamheid - [Jaarverslag GDO 2024](https://vereniginggdo.nl/publicatie/jaarverslag-gdo-2024/) - Wat hebben we in 2024 bereikt op het gebied van natuur- en duurzaamheidseducatie?In ons jaarverslag blikken we terug op een jaar vol groei, samenwerking en impact. Van sterkere netwerken tussen NDE-centra en stadsboerderijen tot verbindingen met lokale partners in heel Nederland. Je ziet hier twaalf highlights door het jaar heen. Zo gaven we workshops over - [Gids ABC van het onderwijs](https://vereniginggdo.nl/publicatie/gids-abc-van-het-onderwijs/) - Als professionals op het gebied van natuur- en duurzaamheidseducatie hebben we een sterke relatie met scholen. Met name met leerkrachten spreken we over ons aanbod aan lessen, lesmateriaal enprojecten. Steeds meer NDE-organisaties zijn naast de rol van aanbieder ook partner van het onderwijs, en zoeken naar nieuwe mogelijkheden om samen te werken met scholen om - [Groene menukaart voor buurtinitiatieven](https://vereniginggdo.nl/publicatie/groene-menukaart-voor-buurtinitiatieven/) - Inwonersparticipatie (jong en oud) is onontbeerlijk om een groene leefomgeving te creëren en te behouden. Met Steenbreek hebben we een Groene menukaart opgesteld om de rol van natuur- en duurzaamheidscentra in ons netwerk breder bekend te maken. Een rol in het verzorgen educatie over natuur en biodiversiteit en het stimuleren en ondersteunen van participatie om - [Jaarverslag 2023](https://vereniginggdo.nl/publicatie/jaarverslag-2023/) - NDE-centra klaarstomen als partner voor duurzame school. Dit is de titel van het hoofdartikel van ons jaarverslag over 2023. Lees verder wat we met en voor ons netwerk hebben gedaan rond duurzaam onderwijs en de duurzame samenleving, over de krachtenbundeling met SME en onze activiteiten om kennis uit te wisselen en elkaar te ontmoeten. Lees - [De vele voordelen van stadslandbouw en voedselgemeenschappen](https://vereniginggdo.nl/publicatie/de-vele-voordelen-van-stadslandbouw-en-voedselgemeenschappen/) - Voedsel produceren in en rond een gemeente heeft veel voordelen en een positief effect op mensen en hun omgeving. Het biedt meerwaarde voor gezondheid en welzijn, voor sociale cohesie, de leefbaarheid, voor klimaatadaptatie, milieu en voor de lokale economie. Wetenschappelijk onderzoek uit binnen- en buitenland onderschrijft dit. Feiten op een rij Voor gemeenten die hierin - [Jaarverslag 2022](https://vereniginggdo.nl/publicatie/jaarverslag-2022/) - In het jaarverslag lees je over studenten die aan de slag zijn voor het GDO netwerk, over onze activiteiten voor duurzaam onderwijs en een duurzame samenleving. Verder vind je de winnaar van de GDO Innovatieprijs 2022, en een terugblik op onze Leermiddelenweek, Tweedaagse en Kennisdag. Ook komen de partners aan bod met wie we samenwerken - [Lesmateriaal bij Wateroverlasttafel](https://vereniginggdo.nl/publicatie/lesmateriaal-bij-wateroverlasttafel/) - De Wateroverlasttafel geeft kinderen, jongeren en volwassenen heel eenvoudig inzicht wat het effect is van verharding of vergroening bij de hevige regenbuien waarmee we tegenwoordig te maken hebben. Ze kunnen zelf het effect ervaren. De Wateroverlasttafel is geschikt voor een brede doelgroep (groep 6,7 en 8) en is ook in het VMBO prima toepasbaar. De - [Handboek voor de watervriendelijke tuin](https://vereniginggdo.nl/publicatie/handboek-watervriendelijke-tuin/) - Dit handboek voor de watervriendelijke tuin, is gericht op het informeren, inspireren en activeren van tuincentra en hun bezoekers. Het handboek is een uitgave van GDO, atelier GROENBLAUW en Tuinbranche Nederland. Het is mogelijk gemaakt door Stichting RIONED, STOWA, het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en Tuinbranche Nederland. Medewerkers van tuincentra zijn belangrijk bij het - [Alle kinderboerderijen (en bezoekers) klimaatbestendig en waterbewust](https://vereniginggdo.nl/publicatie/alle-kinderboerderijen-en-bezoekers-klimaatbestendig-en-waterbewust/) - Meer en heftiger regenbuien, langere droge periodes en hittestress in steden: het zal steeds vaker voorkomen. Gemeente en waterschap zijn hard aan het nadenken hoe zij de gevolgen van klimaatverandering gaan aanpakken. Maar zij kunnen het niet alleen: iedereen is waterbeheerder en kan en moet een bijdrage leveren. Naast grote technische ingrepen is ook gedragsverandering - [Jaarverslag 2021](https://vereniginggdo.nl/publicatie/jaarverslag-2021/) - In het jaarverslag komen onder anderen aan het woord ons nieuwe bestuurslid Paul Duijsings en de nieuwe programmamanager Duurzaam Onderwijs Arjan Klopstra. Verder lees je over de winnaar van de GDO Innovatieprijs 2021, en over onze activiteiten: de Leermiddelenweek, Tweedaagse en Kennisdag en met welke partners we hebben samengewerkt op het gebied van onder meer - [Jaarverslag 2018](https://vereniginggdo.nl/publicatie/jaarverslag-2018/) - Het jaarverslag bevat onder meer een terugblik op de viering van ons 10-jarig bestaan, de Leerkringen, onze Tweedaagse voor leidinggevenden en directeuren van Natuur- en Duurzaamheidscentra. Download hier de PDF. - [Praatplaten voor moestuinlessen](https://vereniginggdo.nl/publicatie/praatplaten-voor-moestuinlessen/) - Geeft jouw organisatie moestuinlessen of zijn er in jouw regio moestuincoaches actief op scholen? Met deze 8 praatplaten op A3-formaat kunnen begeleiders op vernieuwende wijze (extra) verdieping geven aan de lessen. Inzicht in (kringloop)processenAan de hand van de ervaringen en belevenissen in de moestuin geven de praatplaten de leerlingen meer inzicht in verschillende thema’s en - [Website Bronnen voor NME](https://vereniginggdo.nl/publicatie/website-bronnen-voor-nme/) - De online databank met ruim 600 Bronnen voor NME is sinds 20 mei 2021 in de lucht. Sinds 1970 zijn er veel publicaties verschenen over natuur- en milieueducatie en over leren voor duurzaamheid. Veel van die publicaties zijn nog steeds waardevol. Elk jaar verschijnen er ook weer nieuwe interessante documenten. Je vindt er informatie onder de - [Jaarverslag 2020](https://vereniginggdo.nl/publicatie/jaarverslag-2020/) - Ons jaarverslag bevat onder meer een interview met onze nieuwe bestuurlijk moderator Henk Nijhof, een vermelding van de winnaar van de tweede GDO Innovatieprijs, een terugblik op onze nog fysieke Leermiddelendag, de 1daagse voor leidinggevenden en directeuren van Natuur- en Duurzaamheidscentra en de online Kennisdag. Ook onze activiteiten rond klimaatadaptatie en moestuinzaden, de focusgroepen en - [Jaarverslag 2019](https://vereniginggdo.nl/publicatie/jaarverslag-2019/) - Ons jaarverslag bevat onder meer een interview met onze nieuwe voorzitter, de winnaar van de eerste Innovatieprijs, een terugblik op de Kennis(sen)dag rond afvalvrije scholen, onze activiteiten rond klimaatadaptatie en moestuinzaden, de Leerkringen en onze Tweedaagse voor leidinggevenden en directeuren van Natuur- en Duurzaamheidscentra. Download hier de PDF. - [Inspiratieboek Hoe betrek je bewoners bij klimaatadaptatie?](https://vereniginggdo.nl/publicatie/inspiratieboek-bewoners-betrekken-bij-klimaatadaptatie/) - In 2020 moeten lokale overheden een uitvoerings- en investeringsagenda hebben voor een klimaatbestendige stad. Een stad die is ingericht op de klimaatomstandigheden van de toekomst. Dat betekent: werk aan de winkel. De overheid kan dit niet alleen. De grote opgave is hoe we – overheden en inwoners – hierin samen kunnen optrekken.Hoe de samenwerking tussen - [Onderzoek naar maatschappelijke afvalinitiatieven](https://vereniginggdo.nl/publicatie/onderzoek-afvalinitiatieven/) - Gemeenten staan voor grote afvalopgaven. Bijna de helft, 49%, van het huishoudelijk afval belandt nog altijd bij het restafval, terwijl 60% daarvan nog recyclebaar is. Maatschappelijke initiatieven springen steeds vaker in waar lokaalafvalbeleid tekort schiet. NME centra kunnen deze initiatieven stimuleren, begeleiden en verbindingen leggen met bewegingen op andere thema’s zoals voedsel. Voor een effectieve ## Medewerkers - [Ron van der Jagt](https://vereniginggdo.nl/medewerker/ron-van-der-jagt/) - Voorzitter, directeur Koninklijke Nederlandse Vereniging van Rentmeesters - [Astrid Verblakt – Schmeits](https://vereniginggdo.nl/medewerker/astrid-verblakt-schmeits/) - Penningmeester, directeur CNME Maastricht e.o. - [Liesbeth Bronkhorst](https://vereniginggdo.nl/medewerker/liesbeth-bronkhorst/) - Algemeen bestuurslid, directeur-bestuurder Stad & Natuur Almere - [Marie-José Brandsma](https://vereniginggdo.nl/medewerker/marie-jose-brandsma/) - Netwerkontwikkelaar & Contact Kinderboerderijen - [Anna Vanderveen](https://vereniginggdo.nl/medewerker/anna-vanderveen/) - Contact Educatie/Domeintrekker Onderwijs bij Collectief Natuurinclusief - [Hak van Nispen](https://vereniginggdo.nl/medewerker/hak-van-nispen/) - Directeur - [Katinka Schlette](https://vereniginggdo.nl/medewerker/katinka-schlette/) - Contact Groenparticipatie - [Imke Tegels](https://vereniginggdo.nl/medewerker/imke-tegels/) - Contact Energie & Participatie - [Arjan Klopstra](https://vereniginggdo.nl/medewerker/arjan-klopstra/) - Netwerkcoördinator - [Katelijne van Spronsen](https://vereniginggdo.nl/medewerker/katelijne-van-spronsen/) - Algemeen bestuurslid, directeur-bestuurder De Helderse Vallei, Den Helder - [Arnold Steenhuis](https://vereniginggdo.nl/medewerker/arnold-steenhuis/) - Algemeen bestuurslid, beleidsadviseur Biodiversiteit en Landschap in Montferland - [Avinash Krishnasing](https://vereniginggdo.nl/medewerker/avinash-krishnasing/) - Algemeen bestuurslid, operationeel leidinggevende Pathé Nederland, raadslid Delft ## Evenementen - [GDO2daagse 2026](https://vereniginggdo.nl/event/gdo2daagse-2026/) - Onze jaarlijkse GDO2daagse is bedoeld voor leidinggevenden van natuur- en duurzaamheidscentra en ambtenaren voor natuur- en duurzaamheidseducatie en participatie. Dit keer zijn we op donderdag 10 en vrijdag 11 september te gast bij CNME Het Groene Huis in Amersfoort. - [Week van de Schooltuin 2026](https://vereniginggdo.nl/event/week-van-de-schooltuin-2026/) - Tijdens de Week van de Schooltuin van 18 tot en met 22 mei 2026 zetten we de schijnwerpers op het schooltuinieren. Deze week wordt georganiseerd door de Alliantie Schooltuinen, waarvan GDO mede-initiatiefnemer en trekker is. Houdt de website van de Alliantie in de gaten. - [Week van de Participatie](https://vereniginggdo.nl/event/week-van-de-participatie-2/) - In de week van 10-13 november gaan we dagelijks van 13.00-14.00 uur online met elkaar in gesprek over participatieprojecten bij NDE-centra om kennis en ervaring met elkaar te delen. Donderdag 13 november is de landelijke Kennisdag vol workshops en de ALV en uitreiking van de GDO Innovatie & Impactprijs. - [Kennisdag & ALV 2025](https://vereniginggdo.nl/event/kennisdag-alv-2025/) - Op onze jaarlijkse Kennisdag delen we kennis, vindt de ALV plaats en reiken we de GDO Impact & Innovatieprijs uit. - [GDO Week van het Duurzaam Onderwijs](https://vereniginggdo.nl/event/gdo-week-van-het-duurzaam-onderwijs/) - Onze GDO Week van het Duurzaam Onderwijs vindt plaats van 17 tot en met 21 maart 2025. - [Week van de Schooltuin](https://vereniginggdo.nl/event/week-van-de-schooltuin/) - Tijdens de Week van de Schooltuin zetten we de schijnwerpers op het schooltuinieren. - [GDO Kennisdag, Innovatie & Impactprijs 2024 en ALV](https://vereniginggdo.nl/event/gdo-kennisdag-innovatie-impactprijs-2024-en-alv/) - Tijdens de jaarlijkse GDO Kennisdag kunnen onze leden meedoen aan diverse workshops, reiken we de GDO Innovatie & Impactprijs 2024 uit en houden we onze jaarlijkse ALV. We komen bijeen in Utrecht. - [Week van de Participatie](https://vereniginggdo.nl/event/week-van-de-participatie/) - In de week van 7 tot en met 11 oktober gaan we dagelijks net na de middag online met elkaar in gesprek over participatieprojecten bij NDE-centra om kennis en ervaring met elkaar te delen. - [GDO2daagse 2024](https://vereniginggdo.nl/event/gdo2daagse-2024/) - Onze jaarlijkse GDO2daagse vol uitwisseling en ontmoeting zijn bedoeld voor leidinggevenden van natuur- en duurzaamheidscentra en ambtenaren met natuur- en milieu/duurzaamheidseducatie in hun portefeuille in ons netwerk. Dit keer zijn we op donderdag 12 en vrijdag 13 september te gast bij Kunstwerk! in Zevenaar. We gaan met elkaar aan de slag met het thema: Bruggen - [Domeinbijeenkomst natuurinclusief onderwijs: 6 maart](https://vereniginggdo.nl/event/domeinbijeenkomst-natuurinclusief-onderwijs/) - Het Collectief Natuurinclusief domein Onderwijs heeft in 2023 samengewerkt aan de totstandkoming van de Agenda Natuurinclusief 2.0, nu is het tijd om met de geformuleerde acties aan het werk te gaan. Domein Onderwijs, Vereniging GDO, SME, Leren voor Morgen, IVN en Kenniscentrum Mission Zero van de Haagse Hogeschool nodigen je graag uit voor de start ## Categorieën - [Uncategorized](https://vereniginggdo.nl/category/uncategorized/) - [Voedseleducatie](https://vereniginggdo.nl/category/voedseleducatie/) ## Functies - [Bestuur](https://vereniginggdo.nl/employee_function/bestuur/) - [Team](https://vereniginggdo.nl/employee_function/team/)